Over Anne-Marie Wegh

De auteur van dit boek, Anne-Marie Wegh, woont en werkt in de veertiende-eeuwse Sint Bonifatiuskerk in Horssen. Hier begeleidt zij onder andere retraites. In haar boeken combineert zij haar kennis van beeldtaal in het algemeen en haar eigen spirituele ervaringen met de beeldtaal van de bijbel en die van andere wereldreligies.

De Tempeliers en de Heilige Graal

De Tempeliers en de Heilige Graal

De legendarische Orde van Tempeliers was actief tijdens de kruistochten in de 12e en 13e eeuw. De christelijke ridder-monniken zouden volgens de legendes in het Heilige Land allerlei mythische voorwerpen hebben buitgemaakt, waaronder de Heilige Graal, de beker waarin tijdens de kruisiging het bloed van Jezus was opgevangen. Ook werden zij verdacht van gnostische sympathieën. Dit is nooit bewezen. Niettemin eindigden vele Tempeliers op de brandstapel wegens ‘ketterij’. Tijdens hun gevangenschap hebben de Tempeliers religieuze afbeeldingen gekrast op de muren van hun kerkers. Historici denken dat ze niets bijzonders betekenen. De zeven eeuwen oude reliëf-tekeningen blijken ons echter te leiden naar het geheim van de Heilige Graal!

Opkomst en ondergang

De Orde van de Tempeliers werd in 1118 opgericht door de Franse edelman Hugo van Payns en bestond aanvankelijk uit negen mannen. Het doel van de orde was pelgrims te beschermen tegen overvallers op hun reis naar Jeruzalem. De ridders wilden tevens leven in navolging van Christus en legden de monastieke geloftes af van armoede, kuisheid en gehoorzaamheid.

De voor die tijd volledig nieuwe combinatie van militair en monnik sprak tot de verbeelding van de Fransen. De orde groeide al gauw in aantal, rijkdom en macht. Ze ontvingen geld, goederen en land van burgers en machthebbers. Hun moed was legendarisch. De goed getrainde ridder-monniken vochten door tot de dood. Ze gaven zich alleen over als hun bevelhebber dit besliste en dat gebeurde niet snel. Naast het beschermen van pelgrims namen zij ook deel aan kruistochten tegen de moslims, om Jeruzalem te behouden voor de christenen.

Rond 1300 werd Jeruzalem veroverd door de moslims. De Tempeliers trokken zich definitief terug uit het Heilige Land. De Franse koning Filips IV verkeerde in geldnood en bedacht een complot om de rijkdommen van de Tempeliers te vergaren. Op 13 oktober 1307 werden in het hele land Tempeliers opgepakt wegens beschuldiging van ketterij, homoseksualiteit en corruptie. Filip had geen bewijzen voor deze aantijgingen, maar de martelmethodes van de Inquisitie leverden hem de ‘bekentenissen’ die hij nodig had om de bezittingen van de orde te confisqueren. Veel Tempeliers eindigden op de brandstapel. In 1312 werd de orde door de paus officieel ontbonden.

In 2007 zijn de Tempeliers alsnog vrijgepleit en in ere hersteld door paus Benedictus. Dit naar aanleiding van de vondst van documenten waaruit onder andere blijkt op welke wijze de bekentenissen tot stand waren gekomen.

Gnostische opvattingen

Veel van de beschuldigingen tegen de Tempeliers kwamen uit de duim van koning Filip, maar de geruchten over gnostische opvattingen zijn nooit verdwenen, mede gevoed door de waas van geheimzinnigheid die rond de initiaties en rituelen van de orde hing. Was hier misschien toch iets van waar?

Als we het schaarse materiaal dat bewaard is gebleven van de Tempeliers nader bestuderen, valt op dat er een thema lijkt van (goddelijke) eenheid tegenover (aardse) dualiteit: een mystiek concept dat we ook in de gnostiek terugvinden. Een voorbeeld is het befaamde Tempelierzegel met twee ruiters op één paard (illustratie 1). De betekenis hiervan is niet bekend. Is het een uiting van verbondenheid en broederschap, of een teken van armoede? Had niet elke ridder een eigen paard? Er zijn diverse argumenten die beide antwoorden onwaarschijnlijk maken.

1. Zegel van de Tempeliers

2. Wapen van de Tempeliers

3. Vlag van de Tempeliers

4. Graf van een Tempelier (Temple Church, Londen)

Aannemelijker lijkt dat de twee ruiters op één paard een metafoor zijn voor het innerlijk versmelten van de polariteiten, als de weg naar een Godservaring. Zeker als we andere voorwerpen naast dit zegel plaatsen. Het wapenschild van de Tempeliers, bijvoorbeeld, is een rood kruis op een zwart met witte achtergrond (illustratie 2). Het gelijkarmige kruis (Grieks kruis) is een klassiek symbool voor de versmelting van de tegenstellingen. Strategisch geplaatst in het midden van de zwart-witte achtergrond (yin en yang), wordt deze interpretatie onderstreept. Ook de zwart met witte vlag van de Tempeliers, de Beauceant genaamd, sluit symbolisch hierbij aan (illustratie 3).

En dan zijn er nog de graven van de Tempeliers. Op een aantal hiervan is de overledene afgebeeld met gekruiste benen (illustratie 4), een merkwaardig detail waarvoor historici geen verklaring hebben. Eén van de theorieën is dat de gekruiste benen verwijzen naar deelname aan een kruistocht, maar deze verklaring is niet sluitend voor alle gevallen waarbij een ridder op dergelijke wijze is afgebeeld. In de esoterische tradities staan gekruiste benen symbool voor de versmelting van de tegenstellingen tot een goddelijke eenheid.

Op het zegel met de twee ruiters op één paard vinden we nog twee aanwijzingen naar de versmelting der tegenstellingen: de twee speren naast elkaar en het dubbele kruis op de wapenschilden van de ruiters. De twee kruisen op elkaar vormen een achtpuntige ster, de zogenaamde Morgenster, een oeroud symbool voor het goddelijke.

De Morgenster

De achtpuntige ster is een symbool van de Soemerische godin Inanna en haar Akkadische tegenhangster Ishtar. Deze godinnen werden tevens geassocieerd met de planeet Venus, die de Morgenster wordt genoemd omdat Venus, na de zon en de maan, de helderste is van alle hemellichamen en kort voor zonsopgang zichtbaar is in het oosten. Venus kondigt als het ware de zon aan en werd daarom al in de verre oudheid geassocieerd met het goddelijke. In het verlengde hiervan staat de achtpuntige ster in diverse esoterische tradities voor de sluimerende goddelijke energie in het bekken van de mens: de kundalini-shakti genoemd door de yogi (illustratie 5). Zie ook mijn artikel over tarotkaart De Ster.

5. (rechts) Alle symbolen op deze alchemistische illustratie verwijzen naar de kundalini-energie: de slang, de vrouw op de maan (Sophia) en de achtpuntige ster. Uit: Clavis Artis, laat 17e/begin 18e eeuw.

De Tempeliers hebben de achtpuntige Morgenster geplaatst op munten, op zegels en op door hen gebouwde kerken en kathedralen. Een intrigerend voorbeeld vinden we tussen de diverse fresco’s in de Tempelierkapel van Cressac-Saint-Genis, in Frankrijk (illustratie 6). Mijn interpretatie is dat alle symbolen in de cirkel verwijzen naar het goddelijke in de mens, oftewel de kundalini-energie. De kleine cirkel met een punt in het midden is het symbool voor de zon en voor goud. De A(lpha) is de eerste letter van het alfabet en verwijst naar het goddelijke beginsel van onze schepping. De mysterieuze kronkellijn op de bovenkant van de A is de (slangen)beweging van de kundalini-energie, opstijgend door de wervelkolom.

Een tweede esoterisch symbool, ook veelvuldig gebruikt door de Tempeliers, is de Roos van Venus. Tijdens een cyclus van acht jaar maakt de planeet Venus een baan om de aarde die het patroon heeft van een vijfbladige bloem (illustratie 7). Deze Roos van Venus is sinds oudsher een symbool voor het vrouwelijk aspect van God. Het patroon kan ook gezien worden als een pentagram. Zowel de Roos van Venus, als het pentagram, vinden we terug bij de Tempeliers (illustratie 8 en 9).

7. De baan die de planeet Venus om de aarde maakt in 8 jaar.

8. Het ornament boven de ingang van Tempelierkerk Santa Maria dos Olivais in Tomar, Portugal.

9. Een munt, uitgegeven door de Tempeliers.

De Coudray Toren in Chinon

Een van de plaatsen waar de Tempeliers gevangen hebben gezeten, voorafgaand aan hun veroordeling en terechtstelling, is de Toren van Coudray in de Franse plaats Chinon. Op de muren van de toren hebben de mannen religieuze tekeningen achtergelaten. Deze verschaffen ons veel duidelijkheid over de gnostische kennis die zij bezaten (illustratie 9). De monniken hebben aan de kalkstenen muren van hun gevangenis toevertrouwd waarover ze tijdens de folteringen door de Inquisitie hebben gezwegen. De ruwe tekeningen bevatten symboliek waarvan alleen ‘ingewijden’ de betekenis begrijpen.

Op illustratie 10 staat links de heilige Catharina afgebeeld, herkenbaar aan haar vaste attribuut: het wiel waarop zij is gemarteld. Het wiel op deze gevangenismuur heeft acht spaken, die duidelijker zijn uitgewerkt dan de heilige zelf. Dat we dit mogen zien als een verwijzing naar de achtpuntige Morgenster, en daarmee naar de kundalini-energie, kunnen we afleiden uit de planeet Venus (cirkel met kruis eronder), links naast Catharina.

9. Graffiti achtergelaten door de Tempeliers in de Toren van Coudray in Chinon.

Pijnappelklier

Fleur-de-lys

10. (Deel)tekening van 9.

11. (Deel)tekening van 9.

Illustratie 11 sluit prachtig aan bij de symboliek van 10. Rechts zien we het hoofd van een monnik met een aureool. Dit aureool is het gevolg van de activering van de pijnappelklier, die is afgebeeld links naast de man, als een grote uitholling met stralen er omheen. De fleur-de-lys onder de uitholling, bevestigt onze interpretatie. De fleur-de-lys is een oeroud symbool van de pijnappelklier. Tussen de fleur-de-lys en de monnik is een trap met zes treden gekerfd: de zes chakra’s die de kundalini doorloopt om bij de pijnappelklier te komen.

Innerlijke kruisiging

Uit de achtergelaten graffiti in torens van de Franse Bastide-stad Domme, waar ook Tempeliers gevangen zaten in afwachting van hun proces, kunnen we afleiden dat zij wisten dat veel verhalen in de Bijbel een symbolische laag hebben. Zo staat de kruisiging van Jezus op het symbolische niveau voor het sterven van het ego tijdens het proces van spiritueel ontwaken. Op illustratie 12 (hieronder) staat een kruisingsscène uit de gevangenis van Domme afgebeeld. Wat opvalt is dat om het kruis en de twee bijstanders heen een huis is gekerfd. De boodschap hiervan is dat de kruisiging, op een dieper niveau, zich afspeelt in de mens.

Op het hoofd van de gekruisigde Jezus is een tweede, kleiner kruisje geplaatst. Ook dit is een aanwijzing dat de dood van Jezus staat voor een innerlijk proces. Het ego sterft als de kundalini-energie is opgestegen tot in het hoofd, en de mannelijke en vrouwelijke energieën (de innerlijke dualiteit) versmelten tot een eenheid. Dit zogenaamde heilige huwelijk wordt op illustratie 12 uitgebeeld door de man en de vrouw (de apostel Johannes en Maria) naast het kruis.

Voor een uitgebreidere uitleg, met onderbouwing, van de kruisigingssymboliek in de Bijbel verwijs ik de lezer graag naar mijn boek Ecce Homo, de beeldtaal van de Bijbel.

12. Kruisigingsscène, Domme.

Heilige Graal

Op de muren in Domme staat ook illustratie 13: een afbeelding van de Heilige Graal. Mijn interpretatie is dat dit een beker met een levensboom voorstelt, en dat dit een metafoor is voor het bekken van de mens (de beker), met de ontwaakte kundalini die omhoog stroomt naar het kruinchakra (de levensboom).

De beker is octogonaal (achthoekig), een verwijzing naar de Morgenster. De boom heeft zeven takken: dit zijn de zeven chakra’s die geopend worden door de kundalini. Een bevestiging van deze interpretatie kunnen we vinden in de Tempelierkerk van Montsaunès: de levensboom, afgebeeld op een van de muren, is op precies dezelfde wijze uitgevoerd (illustratie 14)!

13. Graffiti in de gevangenis van Domme.

14. Fresco van levensboom in de Tempelierkerk van Montsaunès.

De Tempeliers wisten dus dat de mythische Heilige Graal geen fysiek voorwerp is, maar een metafoor voor de goddelijke energie in ons bekken. Volgens de legendes zou drinken uit de Heilige Graal genezing en eeuwig leven geven. Dit zijn eigenschappen van de kundalini-energie die, als zij ontwaakt, de mens zuivert, heelt en herenigt met God.

Rechts: Jezus hangend aan een (levens)boom. De zeven punten verwijzen naar de zeven chakra’s. Gravure uit: Hermetische schriften, Vincentius Koffsky, 1786.

Spiritueel testament

De Tempeliers spreken nog altijd zeer tot de verbeelding. Regelmatig verschijnen er goedverkopende boeken met de meest ongeloofwaardige en ongefundeerde hypotheses en complottheorieën. Al deze eeuwen is de waarheid over de spiritualiteit van de Tempeliers zichtbaar geweest op Franse gevangenismuren: door historici niet op waarde geschat en onbekend bij een groot deel van de wereld. Een ontroerend spiritueel testament, voor ons achter gelaten door heldhaftige mannen, die gemarteld en gedood werden door dezelfde paus en koning die ze zo trouw en gepassioneerd hadden gediend.

Dit artikel is gepubliceerd in Spiegelbeeld magazine (dec ’20)
Copyright Anne-Marie Wegh 2020

Anne-Marie Wegh is auteur van het boek Ecce Homo, de beeldtaal van de Bijbel.

Door |2020-11-21T16:08:06+00:00november 15th, 2020|Spiegelbeeld|Reacties uitgeschakeld voor De Tempeliers en de Heilige Graal

Maak de eenhoorn in jezelf wakker!

Maak de eenhoorn in jezelf wakker!

Iedereen houdt van de eenhoorn: volwassenen en kinderen, kunstenaars, dichters en historici. We zijn gefascineerd door dit dier. Heeft het echt bestaan? Wat is de oorsprong van de mythes en legendes waarin de eenhoorn een hoofdrol speelt? De antwoorden op deze vragen hebben alles te maken met een ander groot mysterie: de kundalini-energie in ons bekken.

De kennis over ons potentieel tot Godsrealisatie vinden wij in de meeste culturen en spirituele tradities alleen terug verpakt in beeldtaal. Vaak verhinderde de gangbare religie het openlijk communiceren over esoterische kennis, en het was sowieso niet iets wat men wilde delen met de grote massa, die het toch niet op waarde zou kunnen schatten en er wellicht op een verkeerde manier mee aan de haal zou gaan.

Beeldtaal was de ideale manier om spirituele kennis veilig door te geven aan de oprechte spirituele zoeker. De alchemie is een voorbeeld van een traditie die de beeldtaal tot een ware kunst heeft verheven. Alchemistische kennis is voornamelijk op papier gezet in de vorm van illustraties (emblemen). Voor een insider is het onmiddellijk duidelijk wat  een embleem betekent. Voor niet-ingewijden zijn de wonderlijke, surrealistische afbeeldingen één groot raadsel.

Spirituele kennis is hiermee zelfs zó goed verborgen dat veel mensen nog steeds denken dat alchemistische emblemen staan voor scheikundige formules om van onedele metalen goud te maken. Verreweg de meeste emblemen gaan echter over het proces van kundalini-ontwaken, als de weg naar het innerlijke goud!

Toehoorders reageren vol ongeloof als ik dit zeg. De kundalini wordt gezien als een oosters concept waar men in de christelijke contreien geen weet van had. Niets is echter minder waar. Door de tijden heen is in heel veel kunstuitingen en iconografieën kundalini-symboliek terug te vinden. Ook in ons deel van de wereld. Ik heb vier boeken hierover geschreven. De eenhoorn is een prachtig voorbeeld.

Centraal op dit alchemistische embleem staat de Griekse god Hermes met zijn staf, de caduceus, het universele symbool voor een kundalini-ontwaken. De rozenstruik en de waterbron zijn beide metaforen voor de kundalini-energie. Op de achtergrond zien we twee vechtende dieren: het gevecht in ieder van ons tussen onze hogere en lagere natuur. Het paard met de vleugels staat voor de getransformeerde dierlijke energieën. De kleur rood in de alchemie verwijst naar het voltooide Magnum Opus (Godsrealisatie).

Het dier in de mens

Wie diep genoeg graaft in de heilige geschriften van spirituele tradities komt tot de ontdekking dat ze verrassend unaniem zijn over het ‘probleem’ van onze dierlijke driften. Deze driften staan in de weg van ons vermogen om het goddelijke te ervaren.

In intellectueel opzicht zijn wij misschien wel de kroon op de schepping, maar de meeste van onze drijfveren zijn dierlijk. Anders gezegd: in essentie bestaat er niet zoveel verschil tussen wat wij te zien krijgen op National Geographic en het nieuws. Eigenschappen zoals hebberigheid, agressie, lust, jaloezie, opscheppen, egoïsme en kuddegedrag zijn dierlijke neigingen.

Deze impulsen van onze zogenaamde ‘lagere natuur’ zijn geworteld in ons lichaam, een product van onze evolutie vanuit het dierenrijk. De mens heeft echter ook een goddelijk potentieel, verbonden met onze ziel. Om het goddelijke volledig te realiseren moeten onze dierlijke (buik)energieën worden gezuiverd en gesublimeerd (omhoog gebracht naar de hogere chakra’s).

De mens als een hybride wezen: deels mens en deels hond/wolf. Deze twee helften willen tegenovergestelde richtingen uit, hetgeen ons voortdurend innerlijke worstelingen geeft. Illustratie uit: De Kroniek van Neurenberg (Hartmann Schedel, 1493).

De verbeelding van een transformatieproces

Het onderdrukken van onze dierlijke neigingen is niet de oplossing om ons goddelijk potentieel te realiseren. We hebben deze oerkrachten, in het bijzonder de seksuele energieën, juist nodig om het hogere te verwezenlijken. Het spirituele werk bestaat eruit om meesterschap te verwerven over deze krachten. Het kundalini-vuur helpt ons hierbij door alles te verbranden wat tussen God en de mens in staat. De eenhoorn symboliseert dit transformatieproces.

In de beeldtaal staat een paard voor onze emoties en dierlijke driften. Hieruit is ook de spreekwoordelijke ‘prins op het witte paard’ ontstaan: de ideale man heeft zijn dierlijke neigingen gezuiverd (de kleur wit) en onder controle (meesterschap over het paard).

De eenhoorn is ook wit en de lange, gedraaide hoorn op zijn voorhoofd staat voor de kundalini-energie die, tezamen met de dierlijke energieën, is opgestegen tot het zesde chakra en hier het derde oog heeft geopend.

In het hindoeïsme vinden we soortgelijke symboliek terug. Het omhoog brengen van de gezuiverde dierlijke energieën wordt hier op een inventieve manier verbeeld (vergelijkbaar met de hoorn van de eenhoorn). De dierlijke energieën worden ‘gevoed’ vanaf het hoofd. Let ook op de kleine staande cobra, linksonder: een universeel symbool voor de ontwaakte kundalini.

De maagd en de eenhoorn

In de verhalen over de eenhoorn zien we de boodschap van het transformeren van het dierlijke eveneens terug. Volgens de legendes kan de eenhoorn alleen gevangen worden door een maagd onder een boom te plaatsen. Hij laat zich lokken door de maagd en zal daarna op haar schoot in slaap vallen. Een boom is een universele metafoor voor de ontwaakte kundalini-energie. De seksuele energie moet bewaard blijven (de maagd) voor het spirituele proces van ontwaken. Het dierlijke in de buik (de schoot) van de mens moet ’in slaap vallen’.

De legendes zeggen ook dat de hoorn van het dier vergiftigd water kan zuiveren en ziektes kan genezen. Zuivering en genezing zijn beide aspecten van een kundalini-proces. Over de eenhoorn wordt ook verteld dat hij verborgen waterbronnen kan opsporen. De goddelijke energie in ons bekken wordt in de beeldtaal vaak weergegeven als een waterbron (zie de alchemistische illustratie hierboven).

De eenhoorn kan alleen gevangen worden door een maagd onder een boom te plaatsen.

Kiezen voor de weg van de eenhoorn

Een eenhoorn bestaat alleen in de binnenwereld van de mens. We kunnen dit prachtige dier in onszelf tot leven wekken door een verlangen naar God. Speciale oefeningen om de kundalini-energie te laten ontwaken zijn niet nodig. Wees niet bang, dit is geen weg van ascese en afzien, maar van bewuste keuzes maken. Zintuiglijke en seksuele bevrediging verliezen vanzelf hun aantrekkingskracht als je eenmaal hebt geproefd van het goddelijke. Als een eenhoorn spontaan verschijnt in een droom of meditatie, dan ben je op de goede weg!

In de christelijke kunst is de eenhoorn gebruikt om verboden esoterische kennis verhuld te communiceren. Op dit schilderij van Moretto da Brescia (1530) zien we de heilige Justina afgebeeld met een eenhoorn. De dennenappel op het kleed van de heilige, onder de hoorn van het dier, is een verwijzing naar de pijnappelkier, die geactiveerd wordt als de kundalini aankomt bij het zesde chakra.

Dit artikel is gepubliceerd in Spiegelbeeld magazine (juli/aug ’20)
Copyright Anne-Marie Wegh 2020

DOWNLOAD ARTIKEL (PDF)

Anne-Marie Wegh is auteur van het boek Kundalini-ontwaken.

Door |2020-09-25T10:08:40+00:00september 25th, 2020|Spiegelbeeld|Reacties uitgeschakeld voor Maak de eenhoorn in jezelf wakker!

Het geheim van de paardenfluisteraar

Het geheim van de paardenfluisteraar

Veel mensen zijn bang voor paarden. Ze worden gezien als gevaarlijke, onberekenbare dieren die je kunnen bijten of trappen. Maar wat zou jij doen als iemand recht op je af komt stappen en je ongevraagd begint aan te raken?!
Je zou het als erg onbeleefd en beangstigend ervaren. Het zou bij jou waarschijnlijk ook een heftige reactie uitlokken, toch?

Paarden zijn prachtige, gevoelige, sociale dieren, die normaal gesproken aandacht van een mens heel fijn vinden. Ze worden graag geaaid, als je eerst even rustig kennis maakt en rekening houdt met een aantal ‘omgangsregels’ die in de dierenwereld gelden.

1. Gedraag je niet als een roofdier

Een paard is misschien wel groot en sterk – veel groter en sterker dan jij – maar hij is bang voor jou! Paarden zijn prooidieren. In de vrije natuur dienen ze als voedsel voor roofdieren. Ze zijn daarom altijd op hun hoede, ook al zijn ze gedomesticeerd en leven ze bij de mens al vanaf hun geboorte in relatieve veiligheid. Met hun ogen en oren speuren ze voortdurend de omgeving af op onraad en ze zijn bang voor alles wat ze niet kennen.

De eerste vraag van een paard bij een ontmoeting met jou is: ga jij mij pijn doen? Ga jij mij opeten? Als hij maar het geringste vermoeden heeft dat jouw intenties niet goed zijn, dan zal hij vluchten, en als dat niet kan, dan zal hij vechten, lees: bijten of trappen.

Benader een paard rustig en vriendelijk.

Benader een paard daarom rustig en vriendelijk. Gebruik je inlevingsvermogen en zorg dat het dier zich veilig te voelt, in plaats van te reageren vanuit je eigen onzekerheden en angsten. Een paard moet je eerst vertrouwen alvorens hij contact aangaat met jou. Is dat bij mensen ook niet zo?

Praat met zachte stem tegen hem en draai je borst een beetje weg. Recht op een paard aflopen, frontaal voor hem gaan staan en hem aanstaren, is het gedrag van een roofdier. Dat zal een vluchtreactie bij hem oproepen. Kom liever ontspannen ‘aansjokken’, laat je schouders zakken, en kijk af en toe even weg. Geef het dier de tijd om de situatie in te schatten en let op zijn lichaamstaal. Zolang zijn hoofd hoog is, is hij in een staat van hoge alertheid en weet hij nog niet hoe hij zal gaan reageren op jou. Laat hij zijn hoofd langzaam zakken, dan is dit een eerste teken van ontspanning en een voorzichtige uitnodiging tot verder contact.

2. Houd rekening met de persoonlijk ruimte

Net als mensen hebben paarden een ‘persoonlijke ruimte’, een bepaalde afstand tot het lichaam, waarin ze onbekenden niet zomaar zullen toelaten. We kennen het gevoel allemaal wel; dat iemand veel te dicht bij je gaat staan in een gesprek. Het voelt heel oncomfortabel en bedreigend. Je hoort al niet eens meer wat deze persoon precies zegt. In plaats daarvan zoek je koortsachtig naar mogelijkheden om meer ruimte tussen jullie te creëren. Vluchten, dat is wat je wil!

Ook dieren hebben zo’n persoonlijk ruimte. Bij paarden is dit ongeveer een paardlengte, zo’n twee meter; mede afhankelijk van zijn karakter en wat hij heeft meegemaakt in het verleden. Is het een bang paard met slechte herinneringen aan mensen, dan zal zijn behoefte aan afstand groter zijn dan een managepaard dat dagelijks nieuwe mensen ontmoet en goed in zijn vel zit.

Eerst even laten ruiken

Door te letten op de lichaamstaal van het paard wordt zijn persoonlijke ruimte al snel duidelijk. Als je te dicht bij komt zal hij zijn hoofd wegdraaien of naar achteren stappen. Het is belangrijk om op dat moment te blijven staan, of nog beter: een stapje terug te doen. Hiermee laat je aan het paard zien dat je zijn persoonlijke ruimte respecteert. Dit is een cruciaal moment in het contact. Als je zijn lichaamstaal zou negeren, en brutaalweg in zijn persoonlijke ruimte zou stappen, zal hij in de vecht-vlucht modus schieten. Bijten of trappen wordt nu een optie voor het paard. Blijf je echter op gepaste afstand ontspannen staan, dan zal je zijn vertrouwen en nieuwsgierigheid wekken.

Wacht nu op een eerste teken van toenadering van het paard. Hij zal zijn hoofd naar je toebrengen om de zaak te verkennen. Veel mensen zien dit als een uitnodiging om het paard over zijn neus te aaien, maar dit werkt averechts: het paard zal zijn hoofd weer wegdraaien. Hij wil eerst ruiken en is nog niet klaar om aangeraakt te worden, en zeker niet aan zijn gevoelige neus!

Steek rustig je hand uit naar het dier en geef het de tijd om je lichaamsgeur te analyseren. Beweeg langzaam en ontspannen. Snelle bewegingen zullen het paard laten schrikken. Er zullen nu meer tekenen van ontspanning volgen: het hoofd gaat nog wat meer omlaag, de oren draaien een beetje opzij, de oogleden zakken, zijn blik wordt ontspannen. Kauwen of likken is ook een goed teken.

Nu doe je voorzichtig een stapje dichterbij, ondertussen lettend op zijn lichaamstaal. Als het paard ontspannen en naar je toegedraaid blijft kun je hem nu aanraken. De hals is hiervoor een geschikte plek.

3. Gebruik paardentaal

Het geheim van de paardenfluisteraar is dat hij precies weet hoe een paard communiceert en wat zijn behoeften zijn. Een paardenfluisteraar bezit geen ‘magische’ eigenschappen die een ander mens niet heeft. Hij is net zo alert op de kleinste signalen als een paard zelf en speelt hierop in met zijn eigen lichaamstaal.

Wat paarden fijn vinden is aaien of met je nagels lekker stevig krabbelen. Hiermee boots je na wat paarden ook bij elkaar doen als ze elkaar aardig vinden: likken, of met de tanden ‘krabben’. Klopjes geven, wat je overal ziet in de paardenwereld, is geen paardentaal, en niet iets wat een paard prettig vindt. Kloppen met je hand op zijn lijf, hoe goed bedoeld ook, kan – zeker bij een angstig paard – ervaren worden als een teken van agressie. Paarden wennen wel aan klopjes, net zoals aan andere onhebbelijkheden van mensen, maar je doet ze er geen plezier mee.

Lekker krabbelen achter de oren, waar ze zelf niet bij kunnen, vinden ze heerlijk!

Kortom

Het is eigenlijk heel logisch allemaal. Er is weinig verschil tussen mensen of dieren als het gaat om het positief laten verlopen van het eerste contact. Wees vriendelijk en beleefd. Zomaar aanraken, zonder eerst kennis te maken, is ongepast, altijd en overal. Gebruik je inlevingsvermogen en let op de lichaamstaal van de ander. Ik wens je mooie ontmoetingen en heel veel paardenvrienden toe!

Dit artikel is gepubliceerd in Bloom magazine (okt ’19)
Copyright Anne-Marie Wegh 2020

DOWNLOAD ARTIKEL (PDF)

Anne-Marie Wegh geeft cursusdagen Paardenfluisteren.

Door |2020-04-09T09:53:32+00:00januari 13th, 2020|Bloom magazine|Reacties uitgeschakeld voor Het geheim van de paardenfluisteraar

Tarot 8. Gerechtigheid

8. Gerechtigheid

Het is een bekend beeld in gerechtsgebouwen: Vrouwe Justitia, de personificatie van het recht; een daadkrachtige dame met een zwaard en een weegschaal. Haar Griekse oorsprong is de godin Themis, wiens taak het was de goddelijke orde en wetten te bewaken. Deze goddelijke orde maakte het mogelijk voor de goden en de mensen om samen te leven. De weegschaal van Themis stond voor innerlijke balans. Ook de tarotkaart Gerechtigheid gaat over innerlijke balans; een belangrijke voorwaarde voor spiritueel ontwaken.

The John Adams Courthouse, bouwjaar 1893, Boston, Massachusetts.

Gerechtigheid (rechtvaardigheid) is één van de vier zogenaamde kardinale deugden. Hieraan dankt zij haar plaats in de tarot. De vier deugden prudentia (voorzichtigheid, wijsheid), justitia (rechtvaardigheid), fortitudo (moed, kracht) en temperantia (gematigdheid, zelfbeheersing) worden in het christendom als extra belangrijk gezien, omdat andere deugden erop steunen (kardinaal betekent ‘spil, waarom iets draait’).

Wat opvalt, is dat de kardinale deugden, zowel in de tarot als daarbuiten, bijna altijd worden gepersonifieerd door vrouwen. De reden hiervoor vinden we terug in het boek Wijsheid uit het Oude Testament. In dit boek worden deze vier deugden genoemd als voortvloeisels van de goddelijke ‘Wijsheid’ (Grieks: Sophia), die ten grondslag ligt aan de schepping:

de vruchten van de wijsheid zijn de deugden: matigheid leert zij en voorzichtigheid,
rechtvaardigheid en sterkte, de allernuttigste dingen in het menselijk leven.
(Wijsheid 8:7, Willibrordvertaling 1975)

Sophia (Wijsheid) is één van de benamingen van God de Moeder; het vrouwelijke aspect van God, dat zich zowel in het bekken van de mens bevindt, als in de gehele schepping. De yogi noemt haar de kundalini-shakti. Dit is – uiteraard – niet hoe de kerk Sophia uitlegt, maar deze betekenis kan uit de Bijbelteksten worden gehaald, als deze gelezen worden met een esoterische bril. Een voorbeeld uit hetzelfde hoofdstuk van het boek Wijsheid als het bovenstaande citaat:

Want de wijsheid [Sophia] is beweeglijker dan alle beweging; zij doordringt en doortrekt alles door de kracht van haar zuiverheid. Want zij is de ademtocht van Gods kracht en de pure afstraling van de heerlijkheid van de Almachtige: daarom wordt zij niet aangetast door iets dat bezoedeld is. Zij is de afglans van het eeuwig licht, de onbeslagen spiegel van Gods werkzaamheid en het beeld van zijn goedheid. Hoewel zij een is, vermag zij alles; hoewel zij in zichzelf blijft, vernieuwt zij alles; wat geslacht tot geslacht treedt zij binnen in heilige zielen en maakt hen tot vrienden van God en tot profeten.
(Wijsheid 7:24-27)

We vinden Sophia – verhuld – op veel tarotkaarten terug. Niet alleen als personificatie van de kardinale deugden, maar ook als bijvoorbeeld De Hogepriesteres.

De Visconti-Sforza Tarot

De kaart Gerechtigheid uit het 15e eeuwse Visconti-Sforza deck lijkt misschien recht toe recht aan, qua betekenis. Maar dit is slechts schijn, de kaart bevat wel degelijk subtiele esoterische symboliek.

Voordat het heilige huwelijk ter hoogte van het zesde chakra kan plaatsvinden, moeten de eerste vijf chakra’s worden gezuiverd, en moeten de twee energiebanen die langs de wervelkolom stromen – en die de energetische blauwdruk vormen van de dualiteit in de mens – in balans worden gebracht. Dit is waar de kaart Gerechtigheid voor staat. Het zwaard symboliseert de zuiverende werking van de kundalini (Sophia) en de weegschaal staat voor de energetische balans.

De Visconti-Sforza Tarot (15e eeuw)

Het ‘Sigillum Sapientum’ (Zegel der Wijzen) van de alchemist. De innerlijke éénwording (hexagram en oeroboeros) komt tot stand door de inwerking van de goddelijke Sophia (vrouw met zwaard en weegschaal) in de mens.
(J.M. Faust, Philalethes Illustratus, 1706).

De kaart Dame van Zwaarden van het Visconti di Modrone deck. Met haar linkerhand maakt de vrouw het teken van het heilige huwelijk. Op haar jurk is een granaatappelpatroon gedrukt. Zowel het zwaard als de granaatappel is een symbool voor de kundalini-energie.

De symbolische betekenis van een zwaard, met betrekking tot spiritueel ontwaken, wordt bevestigd door andere Visconti tarotkaarten, waaronder de kaart Dame van Zwaarden (hierboven). De vrouw maakt het teken van het heilige huwelijk met haar linkerhand: de innerlijke polariteit is versmolten tot een eenheid als gevolg van de inwerking van het zwaard/de kundalini.

Een voorbeeld buiten de tarot is de afbeelding bovenaan deze pagina, van het gerechtsgebouw in Boston. We zien Vrouwe Justitia met een zwaard waar omheen twee slangen kronkelen: een verwijzing naar de caduceus, het symbool voor een kundalini-ontwaken.

De vrouw op de Visconti-kaart Gerechtigheid draagt een jurk met een hexagonaal patroon. Dit is een verwijzing naar het hexagram (zespuntige ster); het universele symbool voor de versmelting van de tegenstellingen. Met de hand waarmee de vrouw de weegschaal vast houdt, maakt zij het teken van het heilige huwelijk. De schalen van de weegschaal hebben verschillende kleuren: goud en zilver. Dit is een verwijzing naar de polaire energieën van zon (goud) en maan (zilver), die in balans zijn gebracht.

Op de bovenkant van de kaart zien we dezelfde vrouw, rijdend op een wit paard, in een harnas en met het zwaard geheven. Dit is een metafoor voor de zuiverende werking van Sophia/de kundalini-shakti. Een wit paard staat voor uitgezuiverde dierlijke driften. Zowel het harnas van de vrouw, als de metalen plaat op het hoofd van het paard, is in twee kleuren: één helft is goud en de andere helft is zilver.

Ongetwijfeld is dit beeld van een strijdlustige vrouw op een paard geïnspireerd door de Franse Jeanne ‘d Arc, die zo’n twintig jaar voor het verschijnen van dit tarotspel op de brandstapel aan haar einde kwam.

Een alchemistische afbeelding met Sophia, staand op de maan (16e eeuw, Nationaal Museum van Praag). In haar geopende buik zien we op de plaats van de wervelkolom een zwaard met een (kundalini-)slang er omheen. Met haar linkerhand maakt zij het teken van het heilige huwelijk.

De hindoe-godin Durga vecht tegen een (innerlijke) demon (1775-1800).

Ook de aartsengel Michaël heeft als vaste attributen een zwaard en een weegschaal. In de christelijke iconografie gaat hij met deze attributen de Draak (Satan) te lijf. Een beeld dat stamt uit het Bijbelboek Openbaring (vers 12:7): “Michaël en zijn engelen vochten tegen de draak.” De betekenis hiervan is hetzelfde als de kaart Gerechtigheid van de tarot. De engel Michaël staat voor de goddelijke (kundalini-)energie in ons bekken die, eenmaal ontwaakt, ten strijde trekt tegen onze innerlijke draak (het dierlijke), en die onze polaire energieën in balans brengt.

De Tarot van Marseille

De Tarot van Marseille is een verzamelnaam van tarot decks die ontworpen en geproduceerd zijn door verschillende personen, in een bepaalde periode, in een specifiek geografisch gebied. De diverse uitvoeringen lijken qua stijl op elkaar en zijn makkelijk herkenbaar als ‘Marseille decks’. Voor de tarot-onderzoeker zijn met name de onderlinge verschillen interessant.

Dat de vrouw op de kaart Sophia/de kundalini-shakti is mogen we afleiden uit haar veelkleurige jurk. De drukkunst stond toen nog in de kinderschoenen. Met het beperkte kleurenspectrum dat de ontwerpers tot hun beschikking hadden, hebben ze getracht alle chakra-kleuren te verwerken in de jurk.

De gevlochten halsketting verwijst naar de twee polaire energiebanen die bij een kundalini-ontwaken versmelten tot één. De gekrulde haarlokken van de vrouw staan voor hetzelfde. Op beide kaarten raakt één haarlok de halsketting, om aan te geven dat ze voor hetzelfde staan.

Tarot van Marseille,
versie Pierre Madenié (1709)

Tarot van Marseille,
versie Payen-Webb (18e eeuw)

Deze symbolische haardracht zien we ook terug in het orthodoxe (chassidische) jodendom. De mannen dragen gekrulde strengen haar aan weerzijde van het hoofd. Deze zogenaamde peies groeien ter hoogte van de slapen, de plaats waar de twee energiebanen versmelten tijdens het heilige huwelijk.

Het juweel op de voorkant van de kroon verwijst naar de pijnappelklier, die geactiveerd wordt tijdens een kundalini-ontwaken. Op de Payen-Webb kaart heeft de vrouw vleugels om haar goddelijkheid te benadrukken. Op de kaart van Pierre Madenié zit ze tussen twee pilaren. Deze staan voor de twee polaire energiebanen.

Links: in de esoterische traditie worden de drie energiebanen die bij een kundalini-ontwaken betrokken zijn vaak weergegeven als pilaren.

De ontwerper van het Payen-Webb deck heeft de kaart een afwijkende naam heeft gegeven: La Balance (De Balans). Dit versterkt de esoterische betekenis van innerlijke balans. Zijn Vrouwe Justitia heeft vleugels, hetgeen haar goddelijkheid benadrukt.

De Tarot van Paris (17e eeuw)

De Tarot van Parijs gooit het over een iets andere boeg, waardoor nog duidelijker wordt waar de kaart Gerechtigheid voor staat. De figuur heeft een hoofd met een mannelijk en een vrouwelijk gezicht.

Niet alleen in de tarot, ook daarbuiten, probeerde men esoterische kennis over het spirituele proces van ontwaken, die indruiste tegen de leer van de kerk, toch te communiceren door deze op verhulde wijze te verwerken in christelijke kunst. Hier drie voorbeelden van kundalini-symboliek op afbeeldingen van de kardinale deugd Gerechtigheid.
Van links naar rechts:
1. De vrouw houdt het zwaard tussen de twee schalen van de weegschaal, waardoor de symboliek van drie energiebanen ontstaat (gravure uit 1593).
2.De vrouw steekt de middelvinger van haar linkerhand uit. De middelvinger staat in de esoterische symboliek voor de wervelkolom, met erin stromend de kundalini-energie (Jacob Matham, 17e eeuw).
3. De vrouw houdt de weegschaal voor een pilaar, waardoor de symboliek van drie energiebanen ontstaat (Lucas van Leyden, 1530, Rijksmuseum)

Oswald Wirth en Rider-Waite-Smith

De occultisten van de Golden Dawn hebben niet veel nieuwe elementen meer toegevoegd aan de kaart. Op de kaart van Oswald Wirth draagt de vrouw nog nadrukkelijker een gevlochten halsketting.

Arthur Waite heeft de kaarten Gerechtigheid en Kracht omgewisseld, waardoor Gerechtigheid in zijn deck nummer 11 heeft. De kroon bij zowel Wirth als Waite heeft drie punten; een verwijzing naar de drie energiebanen. De twee linten aan de mantel op de RWS-kaart hebben dezelfde betekenis als de twee pilaren. Op deze linten staat een letter Y-patroon. Deze letter symboliseert de versmelting van de tegenstellingen.

Oswald Wirth Tarot, (tweede) versie 1930

Rider-Waite-Smith Tarot (1909)

Ook het androgyne uiterlijk van de vrouw, alsmede het zichtbaar zijn van slechts één schoen, verwijst hier naar. Ze houdt het zwaard en de weegschaal precies voor de twee pilaren. De betekenis hiervan is dat ze deze twee pilaren/energiebanen zuivert en in balans brengt.

De cirkel met een punt in het midden, aan het handvat van haar zwaard, is het symbool voor goud; een verwijzing naar de goddelijke energie waar dit zwaard voor staat. Het doek tussen de pilaren is – net als bij de kaart van de Hogepriesteres – de sluier van Isis: de sluier waarachter Isis/Sophia de grotere werkelijkheid verborgen houdt.

Château des Avenières

Op de mozaïek in de kapel van Château des Avenières zijn de twee pilaren voorzien van de letters B en J. Een element dat we kennen van de kaart De Hogepriesteres van het RWS-deck. De letters staan voor Boaz en Jachin: de namen van de bronzen zuilen bij de ingang van koning Salomo’s tempel. Volgens het Oude Testament leidt deze ingang naar de Ark des Verbonds in het Heilige der Heiligen, waar de mens met God kan communiceren.

De tempel staat voor de mens zelf, de pilaren voor de polaire energiebanen langs de wervelkolom en de ingang bevindt zich aan de onderkant wervelkolom, in het bekken. De Ark des Verbonds bevindt zich in het hoofd van de mens: als de pijnappelklier en hypofyse worden geactiveerd door de opgestegen kundalini (Sophia) ontstaat een verbinding met God.

Op de kleine kroon van de vrouw is een uraeus-cobra geplaatst: de slang die in het Oude Egypte staat voor de kundalini en waarmee farao’s vaak werden afgebeeld.

Château des Avenières (1917)

Een model van de tempel van Salomo

Conclusie

De tarot gebruikt bekende archetypes om deze te vertalen naar aspecten van spiritueel ontwaken. De kaart Gerechtigheid laat Sophia zien in haar rol van goddelijke Moeder die orde op zaken stelt in ons innerlijk. Alles wat tussen ons en haar echtgenoot, God de Vader, in staat, verwijdert zij met haar zwaard. Niet altijd pijnloos, maar wel met goede intenties en liefde, zoals een echte moeder. Ons interieur wordt door haar gezuiverd en in balans gebracht: om de aardse dualiteit te kunnen overstijgen, moet deze innerlijk eerst in balans zijn.

Deze spirituele taken zijn vergelijkbaar met de rol van Vrouwe Justitia (de Rechtspraak) in de buitenwereld: de samenleving ‘opschonen’ van wat de harmonie verstoort, en straffen op leggen die evenredig zijn met de begane overtredingen, zodat de onderlinge balans wordt hersteld.

Rechts: een beeld van Gerechtigheid op het dak van het Paleis op de Dam in Amsterdam (beeldhouwer Artus Quellinus, 17e eeuw). Ook dit beeld is voorzien van esoterische symboliek: in plaats van een zwaard draagt de vrouw een scepter (symbool voor de wervelkolom) met aan de bovenkant een zon en het alziend Oog van God. De scepter staat geplaatst op haar bekken, ter hoogte van het heiligbeen, de woonplaats van de kundalini, en het Oog van God bevindt zich ter hoogte van de pijnappelklier.

78 Tarot Astral
(2017) 
www.78tarot.cards

Een prachtige kaart met de kundalini-slang die de weegschaal vasthoudt. De punt van het zwaard staat tussen de ogen, gericht op de pijnappelklier.

Cosmic Tarot
(Norbert Lösche, 1988)

Vrouwe Gerechtigheid als ‘de middelste pilaar’.

The Star Tarot
(Cathy McClelland, 2017) www.cathymcclelland.com

Veel relevante kundalini-symbolen die op inventieve wijze zijn gecombineerd: drie bomen, stromend water, het samenvallen van zon en maan, pauwenveren, en het voorhoofd als centraal punt waar de polariteiten versmelten.

The Raziel Tarot
(Robert M. Place, 2016)
 
www.robertmplacetarot.com

In het mystieke jodendom is de Shekinah (de vrouw tussen de pilaren) de inwonende God, oftewel Sophia/de kundalini-shakti.

Dit artikel is gepubliceerd in Paravisie Magazine (sept ’19). Copyright Anne-Marie Wegh 2019

DOWNLOAD ARTIKEL (PDF)

Het meest recente boek van Anne-Marie:
Maria Magdalena, auteur van het vierde evangelie

Illustrations from the tarot decks, reproduced by permission of U.S. Games Systems, Inc., Stamford, CT 06902. c. by U.S. Games Systems, Inc.  All rights reserved.
Foto’s Châteaux de Avenières: http://hermetism.free.fr/Avenieres

LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL

Door |2020-10-20T09:33:25+00:00januari 11th, 2020|Paravisie, Tarot|Reacties uitgeschakeld voor Tarot 8. Gerechtigheid

Tarot 7. De Zegewagen

7. De Zegewagen

Het principe van een triomftocht stamt uit het oude Rome. Na een belangrijke overwinning werd de zegevierende legerbevelhebber, zittend of staand op een zegewagen, feestelijk ingehaald. Kaart nummer 7 van de tarot, De Zegewagen, symboliseert een spirituele zege: de overwinning van de aardse dualiteit en de dierlijke instincten.

De Visconti di Modrone Zegewagen

Ook de allereerste tarotkaarten hadden al een spirituele betekenis. De esoterische symboliek is echter vaak subtiel. Het waren andere tijden en men moest voorzichtig zijn met uitingen die in gingen tegen de christelijk leer.

In de 15e eeuw stond De Zegewagen al voor een spirituele triomf. Op de Visconti di Modrone-kaart zien we een vrouw op een door twee paarden getrokken wagen. Ze zit tussen twee pilaren en onder een blauw dak met sterren erop. In haar handen houdt ze een scepter en, nauwelijks meer zichtbaar, het persoonlijke wapen van Gian Galeazzo Visconti: een witte duif met banier en zonnestralen.

De scepter staat voor meesterschap. Verschillende elementen op deze kaart staan voor de overwonnen dualiteit: de twee pilaren, de twee paarden, en de combinatie blauwe jas met rode hoed van de man op de paarden. Rood en blauw zijn de klassieke kleuren voor, respectievelijk, het mannelijke (vuur, de zon, hitte) en het vrouwelijke (water, de maan, koelte).

Op de kleding van de man zien we tevens een Y; een letter die in de alchemie verwijst naar de versmelting van de de dualiteit tot een eenheid (zie ook tarotkaart De Hierofant). De wielen van de wagen hebben acht spaken; ook dit staat ook voor de versmelting van de polariteiten (2 x  4 = 8). Bij de bespreking van tarotkaart nummer 17 De Ster gaan we dieper in op de betekenis van het getal acht.

De Visconti di Modrone Zegewagen

Het persoonlijke wapen van Gian Galeazzo Visconti

Het persoonlijke wapen van Gian Galeazzo Visconti. Het Franse motto A Bon Droyt betekent: met recht, terecht.

Ook de dierlijke instincten zijn overwonnen. De paarden staan voor onze dierlijke driften. Hun witte kleur staat voor uitzuivering. Op de Visconti-kaart staan de gezuiverde dierlijke energieën ten dienste van de de vrouw: ze trekken de zegewagen.

Het blauwe dak met sterren staat voor de kosmische ervaring: alles is één. Het wapen van Gian Galeazzo Visconti met witte duif sluit naadloos aan bij deze symboliek: de spirituele overwinning is behaald door inwerking van de Heilige Geest. Alleen met behulp van God kan de mens zich verheffen boven het aardse.

De Visconti-Sforza Zegewagen

Op een tweede kaart die behouden is gebleven uit de 15e eeuw, de Visconti-Sforza Zegewagen, hebben de twee witte paarden gouden vleugels. Hierdoor kan je niet meer om een spirituele betekenis heen. Vleugels verbeelden het vermogen te kunnen opstijgen naar de goddelijke dimensies. De ontwerper van deze kaart heeft zich waarschijnlijk laten inspireren door afbeeldingen van de god Apollo in zijn zonnewagen (zie hieronder).

De Visconti-Sforza Zegewagen

Apollo op zijn zonnewagen, door Pinturicchio, circa 1509.

De vrouw op de Visconti-Sforza kaart zit op een troon, tussen twee getorste pilaren. De spiraalvorm van de pilaren is een verwijzing naar de twee polaire energiebanen die langs de wervelkolom stromen, en die de mens verbonden houden met de dualiteit. Het platvorm waarop de vrouw zit is zeshoekig: het hexagram is het universele symbool voor de versmelting van de tegenstellingen. Ook haar jurk is voorzien van een zeshoekig patroon.

Een rijksappel (globus cruciger) uit circa 1879

Een rijksappel (globus cruciger) uit circa 1879

De vrouw draagt een kroon en in haar handen houdt ze een scepter en een rijksappel (een globe met een kruis erop). Zoals we zagen bij de bespreking van tarotkaart De Keizer staat een rijksappel voor de overwinning van het spirituele (het kruis) op het aardse (de globe). De vleugels van de paarden zijn een extra element om tot uitdrukking te brengen dat de dierlijke driften zijn gesublimeerd (getransformeerd).

Opmerkelijk is dat op beide Visconti-kaarten een vrouw is afgebeeld, terwijl we in de eeuwen die gaan volgen alleen nog maar zegevierende mannen zien. Een triomftocht is van oudsher iets voor legerbevelhebbers en geen vrouwenaangelegenheid.

Een verklaring hiervoor zou kunnen zijn dat de kaarten een eerbetoon zijn aan bepaalde vrouwen uit de Visconti-familie. Een andere reden zou kunnen zijn dat het een verwijzing is naar Gods (Heilige) Geest, of de kundalini-energie, die in de meeste spirituele tradities als vrouwelijk wordt gezien, en die de inwerkende goddelijke kracht is bij een spiritueel ontwaken. Denk hierbij ook aan de tarotkaarten De Hogepriesteres en De Keizerin.

De Tarot van Marseille

Op De Zegewagen uit de Tarot van Marseille zien we een man in militaire kleding, met een scepter en een kroon, staand in een wagen die de vorm heeft van een kubus. Het dak boven zijn hoofd rust op vier pilaren. Zowel de kubusvorm als de vier pilaren verwijst naar het aardse/het fysieke: in de numerologie is vier het getal van de aarde (vier elementen, vier windrichtingen, vier jaargetijden).

Tarot van Marseille,
versie Jacques Viéville (1650)

Tarot van Marseille,
versie Jean Noblet (1659)

Tarot van Marseille,
versie Nicolas Conver (1760)

In de symboliek staat de maan, met haar steeds wisselende vorm, voor de dualiteit en de vergankelijkheid van het aardse. Deze betekenis wordt bevestigd door de gezichten van de manen op de schouders van de wagenmenner: de één kijkt blij en de ander kijkt droevig.

Er zijn ook verschillen tussen de diverse Marseille-kaarten. De twee paarden op de kaart van Jacques Viéville hebben een mannenhoofd met kroon. De betekenis hiervan is dat de menselijke wil het dierlijke heeft overwonnen. De paarden op de kaart van Jean Noblet hebben een verschillende kleur: blauw en rood – de kleuren van het vrouwelijke en het mannelijke. De paarden van Nicolas Conver zijn beide blauw van kleur; een verwijzing naar de ‘vergoddelijking’ van het dierlijke.

Op twee kaarten (Viéville en Conver) hebben de paarden geen achterbenen, maar zitten met hun lijf vast aan de wagen. Dit symboliseert dat paarden en wagen niet los van elkaar kunnen worden gezien. De wagen staat voor het lichaam van de mens (voertuig van de ziel) en de paarden staan voor de dierlijke driften, die we ervaren via lichaam – een gevolg van onze dierlijke afkomst. De man op de Viéville-kaart heeft twee zonnen op zijn borst; een verwijzing naar de goddelijke energieën en die door hem heen stromen.

De scepter op de kaart van Nicolas Conver is verrijkt met de symbolen voor de zon, de maan en (waarschijnlijk) de aarde. De symbolen zijn gedeeltelijk over elkaar heen geplaatst, om een ‘versmelting’ aan te geven: de kosmische ervaring, alles is één.

Waarschijnlijk hebben de filosofieën van Plato gediend als inspiratiebron voor De Zegewagen van de Tarot van Marseille. In zijn werk Phaedrus gebruikt Plato het beeld van een wagen met twee paarden als metafoor voor de krachten die werkzaam zijn in de mens. Eén van de twee paarden is wit van kleur, nobel, gehoorzaam en onsterfelijk; het andere paard is zwart, gedeformeerd, eigenwijs en sterfelijk.

Het klassieke symbool
voor de zon

Er zijn volgens Plato twee krachten (paarden)
werkzaam in de mens.

Plato beschrijft hiermee de tweedeling in de mens: we hebben allemaal een hogere, goddelijke natuur, en tevens een lagere, dierlijke natuur. Het witte paard wil opstijgen, naar de hemel. Het zwarte paard trekt de andere kant op, richting de aarde. Het verstand van de mens (de wagenmenner) moet deze tegenstrijdige krachten in de juiste richting zien te krijgen.

De lijven van de paarden van de Marseille Zegewagen staan in tegengestelde richtingen. Hun hoofden kijken echter dezelfde kant op: de wagenmenner is erin geslaagd koers te houden op het goddelijke. Oswald Wirth en Arthur E. Waite zullen dit thema overnemen in hun tarot, zoals we nu gaan zien.

De Oswald Wirth Tarot

Oswald Wirth blijft met zijn Zegewagen dicht bij die van de Tarot van Marseille. De twee paarden zijn twee sfinxen geworden, in een donkere en een lichte kleur, om de dualiteit waar zij voor staan te benadrukken. Een sfinx – een leeuwenlichaam met een vrouwenhoofd – staat voor meesterschap over het dierlijke. Net zoals de twee manen op de schouders van de man, hebben de sfinxen ook verschillende gezichtsuitdrukkingen.

De wielen hebben bij Wirth zes spaken; een verwijzing naar het hexagram. Hij brengt het dak met de sterren uit de Visconti Tarot terug. De sterren zijn allen vijfpuntig: een pentagram staat in de tarot voor de voltooide mens. Aan de bovenkant van de scepter zien we een driehoek op een cirkel; dit symboliseert de overwinning van het spirituele (de driehoek) op het aardse (de cirkel).

Op de voorkant van de wagen  is een gevleugelde zonneschijf afgebeeld; een symbool uit het Oude Egypte dat verwijst naar vergoddelijking. De figuur onder de gevleugelde zonneschijf is een zelfverzonnen variant op het yoni-lingam symbool uit de Tantra-traditie, dat staat voor de versmelting van het mannelijke en het vrouwelijke. Het gele cirkelvormige symbool op de voorkant van het dak van de wagen staat voor de felbegeerde ‘steen der filosofen’ (de staat van godsrealisatie) van de alchemist.

Oswald Wirth (1889)

Rider-Waite-Smith (1909)

De Rider-Waite-Smith Tarot

Kunstenares Pamela Colman-Smith heeft een aantal nieuwe elementen toegevoegd aan de Zegewagen, ten opzichte van Wirth en de Tarot van Marseille. Het zijn niet langer de twee sfinxen die  onderdeel uitmaken van de wagen, maar de wagenmenner zelf. De wagen, met ook de vorm van een kubus, lijkt op de grond te rusten. De wagenmenner rijst, als het ware, uit de kubus omhoog. Dit is een beeld dat we kunnen terugvinden in de traditie van het Oude Egypte (zie hieronder) en verwijst naar de overwinning van het aardse/het lichaam (de kubus).

De lauwerkrans die de man draagt staat voor zijn behaalde spirituele zege. De achtpuntige ster op zijn kroon is de Morgenster en verwijst naar een kundalini-ontwaken (zie ook tarotkaart De Ster). Op de gordel, om zijn middel, staan (waarschijnlijk) de tekens van de zodiak. Hieronder, op zijn kleding, staan geomantische symbolen. Deze werden gebruikt voor magische rituelen door de leden van het occulte groepering The Golden Dawn, waarvan Arthur E. Waite en Pamela Colman-Smith lid waren.

De twee sfinxen – die niet zichtbaar vast zitten aan de kubus – houden de punt van hun staart tussen hun voorpoten. Dit is een verwijzing naar de oeroboros, de slang die in zijn eigen staart bijt: een symbool uit de alchemie dat verwijst naar de eenheid van alles.

Amun-priester Hor (Oude Egypte)

Uit: The Magus, or Celestial Intelligencer (Francis Barrett, 1801)
Bron: www.fromoldbooks.org

Uit het alchemistische manuscript
‘De Bekroning van de Natuur’

Château des Avenières

De wagenmenner op de mozaïek van Château des Avenières draagt de atef-kroon van Osiris; de Egyptische god die staat voor wederopstanding en vernieuwing. Aan de voorkant van de kroon kronkelt een uraeus-cobra; het Egyptische symbool van de kundalini-energie. De twee rode veren aan de zijkant symboliseren, net als de vleugels van de caduceus, de voltooiing van een kundalini-proces.

De kromstaf (heka) in de hand van Osiris staat voor de wervelkolom met hierin de kundalini-energie. Met deze herdersstaf werden schapen (lees: het dierlijke in de mens) gehoed.

De vlegel (nekhakha) verwijst naar het lijden waarmee een kundalini-ontwaken gepaard gaat. Het ontmantelen en afleggen van het ego (de oude mens) is zelden pijnloos. De drie linten aan de vlegel staan voor de drie energiebanen die betrokken zijn bij een kundalini-ontwaken.

Op het dak van de wagen zien we goud- en zilverkleurige pentagrammen: de kleuren die verbonden zijn met de polaire energieën (zon en maan). De zegewagen rust op een aardbol. Duidelijker kan het bijna niet: de man heeft meesterschap verkregen over het aardse.

Château des Avenières (1917)

De Egyptische god Ptah
met Was-scepter
(Hermitage Museum)

De twee punten van de wagen zijn een afgeleide van de was-scepter waarmee in het Oude Egypte machthebbers (goden, koningen, priesters) werden afgebeeld. Het is niet precies duidelijk welk dier wordt uitgebeeld op de was-scepter (en op de Zegewagen), en dit is ook de bedoeling. Dit zogenaamde ‘Seth-beest’ staat voor het dierlijke in de mens in het algemeen. De was-scepter staat voor macht over de dierlijke driften. De onderkant van scepter is vaak gevorkt (twee-puntig); dit staat voor de dualiteit die, tezamen met het dierlijke, is overwonnen.

Conclusie

De Zegewagen staat voor overwinning: de spirituele aspirant heeft meesterschap verkregen over de aardse verlokkingen (geld, status, macht, roem, etc.) en de dierlijke impulsen van het lichaam. Het beeld van een zegewagen geeft aan dat hiervoor een strijd moet worden geleverd.

De Bhagavad Gita, het heilige boek van de yogi’s, gaat hierover. De Gita is een dialoog tussen prins Arjuna en Krishna, die samen in een wagen zitten. Arjuna staat op het punt om, met zijn leger, ten strijde trekken tegen zijn eigen familie (lees: zichzelf) om zijn rechtmatige plek op de koningstroon (het Koninkrijk van God) te bemachtigen.

Ook de Bhagavad Gita gaat over het gevecht in de mens tussen zijn hogere en lagere natuur. Arjuna wordt geadviseerd door Krishna (God), die tevens de paarden van de wagen aanstuurt. In het ultieme gevecht met onze demonen en driften worden we geholpen door God.

Verslaat men op het slagveld zelfs
Nog meer dan honderdduizend man,
De hoogste overwinnaar toch
Is wie alleen zichzelf verslaat.

– De Boeddha (Dhammapada, vers 103) –

Arjuna en Krishna trekken ten strijde (Bhagavad Gita)

Starchild Tarot
(Danielle Noel, 2014)
 www.starchildtarot.com

Een eenhoorn staat voor gesublimeerde (getransformeerde) dierlijke energieën. Zijn witte kleur staat voor uitzuivering. Zijn spiraalvormige hoorn, ter hoogte van het derde oog, staat voor de ontwaakte en opgestegen kundalini-energie.

Olympus Tarot

(©Lo Scarabeo, 2002)

Deze kaart verbeeldt op prachtige wijze de mystieke ervaring: vliegend door de lucht, los van de aarde, zonder kleren (vrij van het ego), en met de puurheid/heelheid van een kind. De mythe waar de kaart voor staat is ook toepasselijk: dit is de Griekse god Hermes – de god met de caduceus – die de kundalini-energie personifieert. Hij wordt getrokken door de (gestolen) koeien van de god Apollo.

Retro Tarot Deck

(Anthony Testani)

Deze hilarische kaart van De Dwaas is de tegenpool van De Zegewagen.

Dragons Tarot

(©Lo Scarabeo, 2004)

In de oosterse iconografie worden goden en heiligen (in dit geval de Jadekeizer, de oppergod in het taoïsme) vaak afgebeeld zittend of rijdend op een draak. De diepere betekenis hiervan is dat de innerlijke draak (het dierlijke) is overwonnen en gebruikt wordt als vervoermiddel naar de goddelijke dimensies.

Harmonious Tarot

(©Lo Scarabeo, 2005)

Het (heilige) huwelijk heeft plaatsgevonden: de mannelijke en vrouwelijke energieën zijn versmolten. De zegewagen rijdt naar het Koninkrijk van God. Cupido zit op één van de paarden: de oerkrachten van de liefde zijn een katalysator in het proces van spiritueel ontwaken.

Dit artikel is gepubliceerd in Paravisie Magazine (aug ’19). Copyright Anne-Marie Wegh 2019

DOWNLOAD ARTIKEL (PDF)

Het meest recente boek van Anne-Marie:
Maria Magdalena, auteur van het vierde evangelie

Illustrations from the tarot decks, reproduced by permission of U.S. Games Systems, Inc., Stamford, CT 06902. c. by U.S. Games Systems, Inc.  All rights reserved.
Foto’s Châteaux de Avenières: http://hermetism.free.fr/Avenieres

LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL

Door |2020-10-19T06:53:36+00:00januari 9th, 2020|Paravisie, Tarot|Reacties uitgeschakeld voor Tarot 7. De Zegewagen

Tarot 6. De Geliefden

6. De Geliefden

De liefde… we raken er nooit over uitgedicht, uitgezongen en uitgefilosofeerd. Wie getroffen wordt door Cupido’s pijlen, heeft nog maar één gedachte, nog maar één verlangen: die ander. Cupido’s blinddoek staat voor wat de liefde met ons doet: als het hart in vuur en vlam staat, verdwijnt het verstand via de achterdeur.
Of toch niet? Heb je een keuze? Dit is het thema van kaart nummer 6 van de tarot: De Geliefden!

De Visconti Tarot

Al sinds het ontstaan van de tarot in de 15e eeuw heeft deze kaart een diepere laag die door slechts weinigen wordt gezien: de oerkrachten van de liefde als katalysator voor godsrealisatie.

De twee handgeschilderde kaarten van De Geliefden uit de Visconti Tarot (die overigens toen nog niet zo heette), die behouden zijn gebleven, lijken te gaan over een verbintenis tussen een man en een vrouw, met hierbij een rol weggelegd voor Cupido. De gehele enscenering van beide kaarten gaat echter over innerlijke processen: over het heilige huwelijk en de hiervoor noodzakelijke sublimatie (transformatie) van de seksuele energie.

Wat, allereerst, opvalt bij beide kaarten is dat Cupido niet is afgebeeld met zijn gebruikelijke pijl-en-boog, maar met twee stokken, die hij links en rechts van zijn lijf houdt. Hiermee worden de drie energiebanen uitgebeeld die betrokken zijn bij een kundalini-ontwaken. Cupido zelf staat hierbij voor de middelste energiebaan – de goddelijke kundalini – die door de wervelkolom stroomt. De twee stokken staan voor de vrouwelijke en de mannelijke energieën (de innerlijke polariteit), die links en rechts langs de wervelkolom stromen. De yogatraditie noemt deze energiebanen, respectievelijk, de ida-nadi en de pingala-nadi.

Visconti di Modrone deck (15e eeuw)

Schematische weergave energiebanen

Rosarium Philosophorum (ca. 1550)

Op de afbeelding uit het alchemistische manuscript Rosarium Philosophorum (hierboven) wordt de kundalini-energie gepersonifieerd door een naakte vrouw met goudkleurig haar, en een kroon die overloopt in een boom (een andere metafoor voor de kundalini). Ook zij houdt twee stokken vast (met een vlam erop). De symbolen van zon en maan ernaast bevestigen ons dat deze stokken staan voor de polariteit.

De Visconti di Modrone Geliefden

De man en vrouw op de Visconti di Modrone kaart bevinden zich in een tent. Ook dit is een aanwijzing dat het tafereel gaat over een innerlijk proces. Een tent – een tijdelijke behuizing – is een gangbare metafoor voor het lichaam.

De tentpaal met aan weerszijde een vrouw en een man, is een tweede metafoor op de kaart voor de drie energiebanen. De man en vrouw geven elkaar een hand; dit staat voor een versmelting van de polaire energieën. Op de kleding van de man staat – nauwelijks meer zichtbaar – een hexagonale (zeshoekige) fontein afgebeeld. Dezelfde fontein vinden we ook terug op de kaart Aas van Bekers van het Visconti-Sforza deck.

Een fontein is een universele metafoor voor een kundalini-ontwaken. Een hexagram is het symbool voor de versmelting van de tegenstellingen (mannelijke en vrouwelijk energieën). De maillot van de man – één been wit en één been rood – vult de symboliek van de fontein op zijn kleding prachtig aan: rood en wit zijn de kleuren van de polariteit in de alchemie.

Een hexagram

Visconti-Sforza Tarot, Aas van Bekers.

Een afbeelding uit het Rosarium philosophorum (1550): een symbolische weergave van de drie energiebanen, met een fontein als metafoor voor de ontwaakte kundalini. De helende en transformerende, goddelijke energie vloeit in drie stromen uit naar lichaam, hart (gevoelswereld) en hoofd (denken).

Op het dak van de tent staat – ook nauwelijks meer zichtbaar – in gouden blokletters AMOR, zoals de god Cupido ook genoemd wordt. Het Latijnse cupido betekent ‘begeerte’. Als twee mensen zich tot elkaar aangetrokken voelen maakt dit oerkrachten vrij in de onderbuik, het gebied waar ook de kundalini-energie zich bevindt.
Deze energetische tumult kan worden gebruikt om de kundalini te laten ontwaken. Om deze vervolgens te laten opstijgen naar het zesde en zevende chakra, is het belangrijk dat de energie niet afvloeit via de onderste chakra’s door middel van fysieke seksuele activiteit. De energie van Amor moet naar ‘het dak van de tent’ worden gebracht, dus!

Op de rand van het tentdoek staat het wapenschild van de familie Visconti afgebeeld: het rood/witte kruis van het Huis van Savoy, met wie er een alliantie was, en de zogenaamde ‘Biscione Viscontio’: een blauw draakachtig wezen dat een rode man uitspuwt. Interessant is, dat men niet weet wat de betekenis is van deze biscione op het wapen. Wat stelt het precies voor en welk verband is er met de Viconti’s? Is het een slang of een draak? Is het een kind of een volwassene in de bek van de biscione? Wordt deze opgegeten of juist uitgespuwd? Deze onduidelijkheden zijn – net als bij alchemistische afbeeldingen – vaak een indicatie dat er een diepere betekenis achter schuilt die men niet zomaar in het openbaar kon, of wilde, communiceren.

Het wapenschild van de familie Visconti (Bibliothèque Nationale de France,
16e eeuw)

Valentina Visconti afgebeeld met wapenschild (Miniatuur uit ‘De Natura Deorum’ van Cicero, circa 1400)

De god Quetzalcoatl van de Azteken

Biscione komt van het Italiaanse biscia, dat ‘niet-giftige slang’ betekent. De Visconti-biscione heeft alle kenmerken van een metafoor die verwijst naar een kundalini-ontwaken. Een slang is hét universele symbool voor de kundalini-energie. De biscione is ook nog eens blauw van kleur; een verwijzing naar het hemelse/goddelijke.

Op veel afbeeldingen is de Visconti-biscione voorzien van veren of een kroon. Beide zijn een verwijzing naar een voltooid ontwaken. Als het kundalini-proces tot een succesvol einde is gebracht wordt de slang vaak met vleugels of veren afgebeeld. Een bekend voorbeeld is de god Quetzalcoatl van de Azteken, wiens naam ook gevederde slang betekent. Coatl betekent slang en de quetzal was een prachtige inheemse vogel.

Op de afbeelding (hierboven) zien we hoe Quetzalcoatl een man verslindt. Opgegeten worden door de kundalini-slang staat voor een transformatieproces. Bij de Visconti-biscione wordt de man weer uitgespuwd: het proces is voltooid. De rode kleur van de man (hij is niet gevild, zoals sommigen suggereren) is een alchemistisch element en verwijst naar de laatste fase van het Magnum Opus: rubido (rood).

Het bekende Italiaanse automerk Alfa Romeo heeft voor hun logo het wapen van de Visconti’s overgenomen.

De Visconti-Sforza Geliefden

De kaart De Geliefden van het Visconti-Sforza deck heeft dezelfde esoterische boodschap, verpakt in iets andere beelden. Amor staat nu op een pilaar, tussen de man en de vrouw in, ter hoogte van hun hoofd: hier moet hij – innerlijk – naartoe worden gebracht, betekent dit. Het is een getorste (gedraaide) pilaar, verwijzend naar de beweging van de opstijgende kundalini-slang. Op de kleding van zowel de man als de vrouw is een zeshoekig patroon aangebracht: een verwijzing naar het hexagram. Ook de bovenkant van de pilaar is zeshoekig.

De Geliefden uit het Visconti-Sforza
deck (15e eeuw)

De Tarot van Marseille

De Tarot van Marseille presenteert het thema van deze kaart als een keuze. Een jongeman staat tussen twee vrouwen. Beiden vragen zijn aandacht. Boven hen hangt Cupido met een getrokken pijl-en-boog. De details van deze kaart zijn belangrijk bij het bepalen van de betekenis ervan. Bij de versies van Jean Noblet en Nicolas Conver reikt de linkerhand van de jongeman naar het kruis van de vrouw met de bloemen in het haar. Met zijn andere hand houdt hij de gordel om zijn middel vast. Deze combinatie staat voor het beteugelen van de seksuele driften.

Tarot van Marseille,
versie Jean Noblet (circa 1650)

Tarot van Marseille,
versie Nicolas Conver (1760)

Tarot van Bologna
(Giacomo Zoni, 1780)

In de eeuwen die volgen zien we dat de vrouw met de bloemen er steeds sensueler uit gaat zien, en steeds duidelijker staat voor verleiding en seksuele aantrekkingskracht. De andere vrouw draagt een lauwerkrans. Zij staat voor kuisheid; voor het overwinnen van de dierlijke driften. Deze vrouw gaat er op decks die volgen steeds spiritueler uitzien.

Op De Geliefden van de Tarot van Bologna draagt de vrouw een kroon in plaats van een lauwerkrans. De esoterische betekenis van een kroon is spiritueel meesterschap. De jongeman staat op een splitsing van wegen. Hij moet een keuze maken. Dit element zien we ook terug op De Geliefden van de Oswald Wirth Tarot (1889) en op het mozaïek van Château des Avenières (1917).

Oswald Wirth Tarot (1889)

Château des Avenières (1917)

Het spirituele aspect van deze kaart is heel belangrijk en kan gemakkelijk over het hoofd worden gezien, door de schijnbare oubolligheid van de moraal. Het is niet simpelweg een oproep tot kuisheid. De kaart laat zien dat er een keuze gemaakt moet worden tussen óf zintuiglijk plezier, óf de weg naar God gaan. Niet uit morele overwegingen, maar om de energetische consequenties. Om God te ervaren zijn de oerkrachten van onze dierlijke driften nodig. Deze moeten hiervoor bewaard en uitgezuiverd worden. Op zich is er niets mis met seks en zintuiglijk plezier, maar als je verlangt naar God, dan moet je kiezen waar je jouw krachten voor gaat aanwenden. Zoals de Engelsen zeggen: you can’t have your cake and eat it too… je kunt je cake niet én opeten én bewaren!

Als je kiest voor God is het zeker niet de bedoeling om je af te sluiten voor de liefde. Op de alchemistische emblemen van Johann Theodor de Bry en Basilius Valentinus (rechts) zien we dat Cupido juist een belangrijke rol heeft in het proces van Godsrealisatie. De afbeeldingen vertellen ons dat de liefdeskrachten moeten worden aangewakkerd. Na destillatie (transformatie) leveren ze het door de alchemist felbegeerde ‘levenselixer’ (drank der onsterfelijkheid).

Rechts: embleem uit ‘Proscenium vitæ humanæ sive Emblematum Secularium’ (Johann Theodor de Bry, 1627). De lange tunnel staat voor de wervelkolom.

Links: gravure van ‘De vijfde sleutel’, uit het alchemistische manuscript ‘De twaalf toetsen van Basilius Valentinus’ (circa 1600). De alchemist wakkert het innerlijke liefdesvuur (Cupido) bewust aan (man met blaasbalg). De seksuele energie die hierbij vrijkomt wordt gesublimeerd (leeuw met kroon). Het hart en de chakra’s komen hierdoor volledig tot bloei (het hart met de zeven bloemen). De innerlijke dualiteit versmelt tot een eenheid (één been van de vrouw komt onder haar rok uit). De bovenkant van de enorme distilleerkolf loopt naar het hoofd van de vrouw: onder invloed van de opstijgende energieën gaan de pijnappelklier en hypofyse hormonen en endogene opiaten produceren (het ‘levenselixer’).

De Rider-Waite-Smith Geliefden (1909)

De Rider-Waite-Smith Tarot

De RWS-Tarot heeft gebruik gemaakt van het Bijbelverhaal over Adam en Eva om precies hetzelfde als alle voorgaande decks duidelijk te maken. Doordat de eerste mensen aten van de verboden vruchten werden ze uit het paradijs verdreven. Dit eeuwenoude verhaal, dat iedereen kent, gaat over de keuzemogelijkheid die de mens heeft tussen kortstondige aardse genoegens (de vruchten) of het eeuwige goddelijke (het paradijs).

De Boom der kennis van goed en kwaad, waarvan Adam en Eva niet mochten eten van God, bevindt zich in ons, net als de Boom des levens, die midden in het paradijs stond. Als we kiezen voor het aardse (zintuiglijk plezier), stroomt onze de levensenergie door de ida- en pingala-nadi. Dit is de ‘Boom der kennis van goed en kwaad’. Als we kiezen voor God, dan ontwaakt de kundalini en stroomt door onze wervelkolom omhoog naar de kruin. Dit is de ‘Boom des levens’.

Op de RWS-kaart staat Eva voor de Boom der kennis van goed en kwaad. In de boom zien we de slang die probeert haar te verleiden om van de verboden vruchten te eten. Als de kundalini-energie gebruikt wordt voor seksuele activiteit, is het de slang die verleidt en aanzet tot ‘het kwade’ (lees: het dierlijke). De Boom des levens, waar Adam voor staat, zit vol met vlammen; een verwijzing naar het kundalini-vuur. De engel gebaart met zijn armen dat Adam en Eva een vrij keuze hebben tussen de beide bomen.

Rechts: er is altijd een groep mensen geweest die wist dat de meeste Bijbelverhalen gaan over innerlijke, spirituele processen. Op talloze schilderijen in kerken en musea zien we hiervan het bewijs. Op dit schilderij van Lambert Hopfer legt Adam zijn hand op Eva’s borst, op het moment dat zij hem een vrucht aanbiedt. Hiermee wil Hopfer ons in beelden duidelijk maken wat de diepere betekenis is van de ‘verboden vruchten’.

Onder: Michelangelo durfde nog een stapje verder te gaan. Op zijn versie van het scheppingsverhaal, dat te zien is in de Sixtijnse Kapel, in het hart van Rome, suggereert hij met de lichaamshouding van Adam en Eva orale seks.

Lambert Hopfer, 16e eeuw,
Detroit Institute of Arts, VS

De Thoth Tarot

Ook deze kaart van de Thoth Tarot zit boordevol symboliek. Een aantal van de beelden verwijst naar het heilige huwelijk: de innerlijke versmelting van de polariteiten (koning en koningin). De hiervoor vereiste sublimatie van het dierlijke wordt gesymboliseerd door de rode leeuw en de witte adelaar op de voorgrond.

In de alchemie staat een rode leeuw voor getransformeerde dierlijke krachten. Zijn recht omhoog staande staart staat voor de opgestegen kundalini. Een adelaar symboliseert voltooiing van het proces van godsrealisatie. De kleur wit staat voor uitzuivering. 
Aleister Crowley zelf legt deze beelden overigens enigszins anders uit. Wie hierin is geïnteresseerd verwijs ik graag naar zijn boek The Book of Thoth.

De Thoth Tarot (1969)

Conclusie

Bij veel moderne tarot decks is De Geliefden een lofzang op de liefde geworden en is de diepere laag uit deze kaart verdwenen. Misschien wordt de oorspronkelijke betekenis nog het best samengevat met de woorden van God zelf in het Nieuwe Testament.

Als Jezus een bezoek wil brengen aan Jeruzalem, de hoofdstad van Judea, geeft hij zijn leerlingen de opdracht om een ezel voor hem te gaan halen. We lezen dan: En zij gingen heen, en vonden het veulen gebonden bij de deur, buiten bij een tweesprong, en zij ontbonden het (Marcus 11:4). Jezus neemt plaats op het dier en trekt Jeruzalem binnen, onder luid gejuich van de menigte.

De betekenis van dit Bijbelcitaat is: onze ezel (dierlijke/seksuele energieën) bevindt zich bij een tweesprong (keuzemogelijkheid). Als we het dier losmaken (de energie niet onderdrukken, maar laten stromen) en naar Jezus/God brengen (naar de hogere chakra’s brengen), kan Hij deze gebruiken om ons hart (Jeruzalem) binnen te trekken.

Rechts: Jezus trekt op een ezel Jeruzalem binnen (onbekende kunstenaar, 15e eeuw, Hermitage Museum, St. Petersburg). Het patroon op het kleed dat voor Jezus wordt neergelegd symboliseert het opstijgen van de kundalini naar de pijnappelklier. Met zijn rechterhand maakt Jezus het teken van het heilige huwelijk.

The Magic Gate deck

(Vera Petruk, 2018)

De cobra, met zijn vermogen om recht omhoog te komen en zijn kap te spreiden, wordt in veel tradities gebruikt als een metafoor voor een kundalini-ontwaken. Op de kaart strekken Adam en Eva hun armen uit naar de vallende bloesem van de levensboom, achter de kap van de cobra. Tussen de boomwortels, aan de onderkant van de kaart, bevindt zich de ‘verboden vrucht’: als de cobra/kundalini niet opstijgt wordt de mens uit het paradijs verdreven.

Tarot of the Spirit,
(US Games, 1992)
 www.tarotofthespirit.com

Een uitbeelding van het heilige huwelijk gecombineerd met het alchemistische symbool voor Mercurius: de god die de kundalini-energie personifieert.

Pagan Otherworlds Tarot
(Uusi © 2016)
 www.uusi.us

Deze kaart slaat met zijn krachtige symboliek de spijker op zijn kop!

Pearls of Wisdom Tarot
(Caeli Fullbrite, Roxi Sim, 2007)
 
www.roxiartwork.ca

Een treffende metafoor voor het heilige huwelijk: twee bomen versmelten tot één (kundalini-)boom.

Dit artikel is gepubliceerd in Paravisie Magazine (juli ’19). Copyright Anne-Marie Wegh 2019

DOWNLOAD ARTIKEL (PDF)

Het meest recente boek van Anne-Marie:
Maria Magdalena, auteur van het vierde evangelie

Illustrations from the tarot decks, reproduced by permission of U.S. Games Systems, Inc., Stamford, CT 06902. c. by U.S. Games Systems, Inc.  All rights reserved.
Foto’s Châteaux de Avenières: http://hermetism.free.fr/Avenieres

LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL

Door |2020-10-18T17:25:34+00:00december 18th, 2019|Paravisie, Tarot|Reacties uitgeschakeld voor Tarot 6. De Geliefden

Tarot 5. De Hierofant

5. De Hierofant

Een hierofant is een hogepriester die religieuze vieringen leidt en inwijdingen verricht. Het Oudgriekse woord hierophantes is samentrekking van hieros (heilig) en phainein (laten zien, openbaren). Een hierofant is in staat een ander in te wijden in het goddelijke. Dit is uiteraard alleen mogelijk als hij of zij zelf dit goddelijke ervaart, en dit leidt ons naar de betekenis van de tarotkaart De Hierofant. Deze staat voor de persoon in wie het heilige huwelijk (Grieks: hieros gamos) heeft plaatsgevonden. De (energetische) dualiteit in hem of haar is versmolten. De Hierofant leeft vanuit de eenheid van het goddelijke.

De titel Hierofant was oorspronkelijk verbonden aan de mysteriën van Eleusis: een oude Griekse mysterietraditie waarvan de inwijdingsrites geheim waren en nog steeds een groot mysterie zijn. Veel later ging men deze titel ook toepassen op personen in andere situaties en hoedanigheden. Via het occulte genootschap The Golden Dawn is de Hierofant in de tarot terecht gekomen.

De Paus

Oorspronkelijk heette kaart nummer 5 van de tarot De Paus. Arthur Waite verving, in 1909, in zijn Rider-Waite-Smith deck De Paus voor De Hierofant en vrijwel alle tarot decks die hierna volgden namen dit over. De diepere betekenis van de kaart is echter altijd hetzelfde gebleven. Ook toen de kaart nog De Paus heette stond deze voor de persoon in wie het heilige huwelijk zich heeft voltrokken.

Op de Paus-kaart van de 15e eeuwse Visconti-Sforza Tarot zien we drie verwijzingen naar het heilige huwelijk: de twee opgestoken vingers van de Paus; het Griekse kruis (een kruis met gelijke armen) bovenaan zijn staf; en het zeshoekige patroon op zijn kleed, een afgeleide van het hexagram – het universele symbool voor de vereniging van de tegenstellingen.

De Paus draagt, net zoals de Pausin (tarotkaart nummer 2), een pontificale (pauselijke) tiara: een drievoudige kroon. Officieel staan de drie kronen voor de drievoudige macht van de paus: priester, leraar en koning. Esoterisch staat een tiara voor meesterschap over lichaam, gevoel en denken.

De Paus van de Visconti-Sforza tarot (1454)

Een hexagram

Een alchemistische afbeelding van het heilige huwelijk uit het Boek van de Heilige Drievuldigheid (15e eeuw). Het mannelijke en vrouwelijke zijn versmolten tot een androgyne figuur. De drie kronen om buik, borst en hoofd staan voor meesterschap over het lichaam (de dierlijke driften, de onderbuik), de gevoelswereld (hart) en het denken.

De alchemist (links) heeft een drievoudig (de drie kronen) koningschap (meesterschap) verworven over het aardse. De driehoek met punt omhoog (het symbool voor vuur) met het vuur erin, staat voor het kundalini-vuur, dat lichaam, gevoel en denken (de drie pijlen) van de alchemist heeft uitgezuiverd, waardoor hij dit koningschap heeft bereikt. Rechts zien we een alchemistische oven; symbool voor het bekken en de wervelkolom van de alchemist, met erin stromend het vuur van de kundalini. De drie ringen op de pijp en de drie pijlen aan de vlag staan voor lichaam, gevoel en denken die worden gezuiverd in de ‘oven’. Een afbeelding uit het alchemistische manuscript Speculum Veritatis, dat zich bevindt in de bibliotheek van het Vaticaan.

Charles VI tarot

Ook uit de 15e eeuw is het Charles VI – of Gringonneur – deck; ontworpen voor koning Karel VI van Frankrijk. De Paus-kaart van dit spel bevat symboliek die verwijst naar een kundalini-ontwaken.

Links en rechts langs de wervelkolom lopen twee energiebanen; ida- en pingala-nadi genoemd in de yogatraditie. Bij een kundalini-ontwaken versmelten deze energiebanen ter hoogte van het voorhoofd. Tijdens dit proces wordt de pijnappelklier – midden in ons hoofd – geactiveerd. De twee kardinalen naast de Paus symboliseren deze twee energiebanen. Hun gekruiste handen staan voor de versmelting, net zoals de twee sleutels (van het Koninkrijk der Hemelen), die de Paus rechtop tegen elkaar houdt.

De Paus-kaart van het
Charles VI deck (15e eeuw)

Paus Leo VII
(paus van 936 tot 939, afbeelding uit 1842)

     De pijnappelklier

De ontwerper van deze kaart heeft niet gekozen voor de in die tijd gangbare pauselijke tiara met drie kronen, maar voor één van de allereerste varianten, die tot de 12e eeuw werd gedragen, met slechts één kroon. Ik denk omdat deze kroon – nog meer dan de tiara – de pijnappelkliervorm ervan benadrukt. Het heeft de kunstenaar ook de mogelijkheid gegeven een dennenappelpatroon aan de kroon toe te voegen.

Waarschijnlijk ook niet toevallig, is de kleurkeuze rood (kleding kardinalen) en blauw (kleding paus). Deze twee kleuren worden traditioneel verbonden met, respectievelijk, de mannelijke energieën (hitte, vuur, de zon) en de vrouwelijke energieën (koelte, water, de maan) in de mens.

Links: de twee linten aan de achterkant van de pauselijke kroon (de zogenaamde infulae) staan voor de twee energiebanen die bij hun versmelting de pijnappelklier activeren.

Frankrijk 17e eeuw

Om de symboliek van de vereniging van de tegenstellingen te versterken voegt men vanaf de 17e eeuw aan de Paus-kaart twee pilaren toe op de achtergrond, en twee lager geplaatste geestelijken op de voorgrond. De linkerfiguur op de Paus-kaart van Jacques Viéville maakt met zijn hand, net zoals de Paus zelf, het teken van het heilige huwelijk.

De zogenaamde ‘Tarot anonyme de Paris’ heeft de – voor die tijd – meest spannende uitvoering van de Paus. Een enorme sleutel staat op zijn schoot geplaatst en reikt tot aan de punt van zijn tiara. Dit symboliseert de ontwaakte kundalini-energie in zijn wervelkolom: de ‘sleutel’ naar het Koninkrijk van God. Twee vingers – het teken van het heilige huwelijk – rusten op zijn staf. Ook deze staat voor zijn wervelkolom. De Paus kijkt naar een sfinx en een kleine piramide naast hem. Een sfinx – een leeuwenlichaam met een vrouwenhoofd – symboliseert meesterschap over de dierlijke driften. De paus draagt kleding in de kleuren rood (mannelijk) en blauw (vrouwelijk).

Tarot van Parijs, Jacques Viéville (1650)

Tarot van Marseille, Pierre Madenié (1709)

Tarot anoniem van Parijs (17e eeuw)

De Oswald Wirth Tarot

Oswald Wirth handhaaft de thema’s van zijn voorgangers. Hij verlaagt de twee pilaren achter de Paus, waardoor de compositie van de kaart – Paus, twee pilaren, en twee figuren op de voorgrond – de vorm krijgt van een pentagram; het symbool voor de ‘voltooide mens’. Ook op de kaart van Wirth maakt de linkerfiguur met zijn hand het teken van het heilige huwelijk.

Oswald Wirth (1889)

Uit H. C. Agrippa’s Libri tres de occulta philosophia

De Rider-Waite-Smith Tarot

Arthur Waite verandert de naam van tarotkaart nummer 5 in De Hierofant, maar het beeld blijft in grote lijnen hetzelfde: een paus met tiara, twee pilaren en twee lager geplaatste geestelijken. Nieuw zijn de elementen uit de alchemie die verwijzing naar het heilige huwelijk – de vereniging van de rode koning en de witte koningin: de kleur rood en wit van het kazuifel van de Paus, en de rozen (rood) en lelies (wit) op de kleding van de figuren op de voorgrond.

De Rider-Waite-Smith Hierofant (1909)

Paus Gregorius I (540-604)

Een 17e eeuwse ets met alchemisten die ijverig aan het werk zijn in hun (innerlijke) tuin. De zes perkjes staan voor het eerste tot en met het zesde chakra (bij het zesde chakra vindt het heilige huwelijk plaats). Achterin staat een (kundalini-)boom waaruit water (energie) stroomt naar de rest van de tuin. Om de boom heen is een slinger gewikkeld (de beweging omhoog van de ‘kundalini-slang’) met rode en witte rozen – de kleuren van het alchemistische huwelijk.

Links: een schilderij van Dante Gabriel Rossetti, getiteld: Mary Nazarene (1857). Maria wordt bezocht door de Heilige Geest, in de vorm van een duif (links). Hierdoor zal zij, volgens de Bijbel, zwanger raken van Jezus. Dante Gabriel Rossetti wil ons laten weten dat dit verhaal een metafoor is voor een kundalini-ontwaken. Maria is op ongebruikelijke wijze afgebeeld: werkend in de tuin, rode rozen en witte lelies verzorgend, als een alchemiste. De gieter die naast haar staat is versierd met een zon (symbool voor het goddelijke), en een omhoog lopende waterstroom: de kundalini-energie. Haar lange rode haar (de kleur van vuur) hangt tot aan haar bekken, de plaats in de mens waar de kundalini-energie zich bevindt.

Onder het kazuifel draagt de RWS-Hierofant een blauw kleed, waardoor de kaart tevens de betekenisvolle kleurcombinatie rood-blauw (mannelijk-vrouwelijk) bevat. Ook de Y op de rug van de twee mannen op de voorgrond staat voor de versmelting van de tegenstellingen. Op de alchemistische illustratie uit Symbola Aureae Mensae (hieronder) zien we een androgyne figuur, of rebis, die een letter Y in één hand houdt en met de andere hand het teken van het heilige huwelijk maakt. De RWS-Hierofant is ook opvallend androgyn: het is niet zonder meer duidelijk of dit een man of vrouw is. Overige elementen die verwijzen naar de versmolten dualiteit zijn de zwart-wit geblokte stroken op de vloer, en de gekruiste sleutels op de voorgrond.

De staf van de RWS-Hierofant is veel korter dan gebruikelijk (zie afbeelding van paus Gregorius I) en rust op zijn/haar knie. Dit bevestigt onze interpretatie dat de staf van de Paus/Hierofant staat voor de wervelkolom. Het drievoudige kruis bovenaan de staf heeft, esoterisch gezien, dezelfde betekenis als de drie ringen op de pijp van de alchemistische oven (zie hierboven): lichaam, gevoel en denken zijn door het kundalini-vuur in de wervelkolom uitgezuiverd. De drie dwarsbalkjes worden naar boven toe steeds korter, waardoor ze een driehoek vormen met de punt naar boven: het symbool voor het element vuur.

Een gravure uit Michael Maier’s Symbola Aureae Mensae (1617)

De spirituele aspirant (krijger) ontvangt drie zegekransen voor zijn overwinning op het dierlijke (het driekoppige monster), dat verbonden was met zijn lichaam, gevoel en denken. Een gravure uit Discours Philosophique, S. Stuart de Chevalier, 1781.

De Tarot van Château des Avenières

De Hierofant van Château des Avenières draagt de kroon van de Egyptische god Amun-Ra. Deze kroon bestaat uit een rode zonneschijf en twee opstaande, gestileerde veren. De veren zijn een variant op het universele thema van twee vleugels: symbool voor bewustzijnsverruiming (denk, bijvoorbeeld, aan de caduceus).

De twee geknielde vrouwen naast de Hierofant staan, net als de pilaren, voor de dualiteit, hetgeen benadrukt wordt door hun verschillende huidskleur. De pilaren en de kleding van de Hierofant zijn in de kleuren rood en blauw.

De vrouw rechts wijst naar de staf van de Hierofant. Het is een bijzondere staf, waaraan een ketting met versieringen – waaronder Ankh-tekens – bevestigd zit, die zich niets lijkt aan te trekken van de zwaartekracht. Dit symboliseert het vermogen van de Hierofant om met de ontwaakte kundalini-energie, stromend in zijn wervelkolom (de staf), anderen in te wijden in het goddelijke. Op de muurschildering uit de tempel van Seti I zien we een dergelijke initiatie, met een soortgelijke staf, afgebeeld.

Château des Avenières (1917)

Muurschildering uit de tempel van Seti I
in Abydos, Egypte

Conclusie

De naam van de vijfde kaart van de tarot is een eeuw geleden veranderd van Paus in Hierofant, maar de diepere betekenis is altijd hetzelfde gebleven: spirituele voltooiing.

Het pentagram is een symbool dat – ook in de tarot – wordt gebruikt voor de voltooide mens. Dat deze kaart nummer 5 heeft gekregen zal dan ook geen toeval zijn.

Staf en drievoudige kroon – vaste attributen op deze kaart – staan voor meesterschap over lichaam, gevoelswereld (hart) en denken (hoofd).

De Hierofant is androgyn: in hem of haar heeft het heilige huwelijk plaatsgevonden. Innerlijk is de dualiteit (de mannelijke en vrouwelijke energieën) versmolten tot een eenheid. De uiterlijke dualiteit (het aardse) heeft geen vat meer op hem of haar. Dit wordt gesymboliseerd door de twee nederige en gedienstige geestelijken op de kaart.

Parallel Worlds Tarot

(Astrid Amadori, 2014) 
www.parallelworldstarot.com

Deze kaart verwijst naar de innerlijke Hierofant. Mozes hoorde de stem van God uit een brandende braamstruik komen, en had een staf die in een slang kon veranderen: beide zijn kundalini-metaforen. De goddelijk energie kan zowel raadgever als inwijder zijn!

New Millennium Tarot
(Lee Varis)
 www.newmillenniumtarot.com

De Boddhi-boom, waaronder de Boeddha volgens de legendes verlicht werd, is in deze kaart geïntegreerd in de Boeddha zelf: het is een innerlijke kundalini-boom…! Tevens verwerkt in de kaart zijn de vier elementen, en een Grieks kruis: de versmelting van de dualiteit in het hart van de Boeddha.

De Alma Ajo Tarot

(Alma Ajo, Spanje, 2010)

Kernachtige, originele symboliek!

Night Vale Tarot

(Hannah Holloway, 2015)

De innerlijke ervaring van het heilige huwelijk (mannenhand en vrouwenhand) omgezet in treffende en eigentijdse beeldtaal!

Botanica Tarot Deck
(Kevin Jay Stanton, 2018)
 https://kevinjaystanton.bigcartel.com

Een rode roos, een witte roos, en een drievoudige kroon: geniaal!

Dit artikel is gepubliceerd in Paravisie Magazine (juni ’19). Copyright Anne-Marie Wegh 2019

DOWNLOAD ARTIKEL (PDF)

Het meest recente boek van Anne-Marie:
Maria Magdalena, auteur van het vierde evangelie

Illustrations from the tarot decks, reproduced by permission of U.S. Games Systems, Inc., Stamford, CT 06902. c. by U.S. Games Systems, Inc.  All rights reserved.
Foto’s Châteaux de Avenières: http://hermetism.free.fr/Avenieres

LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL
LEES ARTIKEL

Door |2020-10-18T11:39:54+00:00november 1st, 2019|Paravisie, Tarot|Reacties uitgeschakeld voor Tarot 5. De Hierofant

Tarot 4. De Keizer

4. De Keizer

Het lijkt, wat betekenis betreft, een van de eenvoudigste kaarten van de grote arcana, maar niets is minder waar. Woord en beeld bedriegen hier, want de Keizer van de tarot gaat niet over de keizer…!

Zowel de Keizer als de Keizerin van de 15e eeuwse Visconti Tarot is voorzien van een adelaar. Zoals we al zagen bij de bespreking van de Keizerin staat deze koninklijke vogel, in spiritueel opzicht, voor een voltooid proces van Godsrealisatie. De plaatsing van de adelaar op de hoed van de Keizer (in plaats van op een schild, zoals bij de Keizerin) bevestigt deze interpretatie. Dit is een verwijzing naar de caduceus: de staf van de god Hermes, het klassieke symbool voor een kundalini-ontwaken.

Een caduceus

De twee vleugels bovenaan de caduceus staan voor een bewustzijnsverruiming. De staf zelf heeft dezelfde betekenis als de scepter in de hand van de Keizer: de wervelkolom met erin stromend de goddelijke kundalini. De twee slangen die langs de staf omhoog kronkelen, staan voor de dualiteit die tijdens het proces van ontwaken versmelt tot een eenheid. Op de kaart van de Keizer is dit aspect op subtiele wijze verwerkt in zijn benen.

De Visconti di Modrone Keizer

De Visconti (Brera-Brambilla) Keizer

Op één Visconti-kaart zien we de Keizer afgebeeld met gekruiste benen (2=1) en op de andere kaart komt slechts één voet onder zijn gewaad uit. Het thema van de gekruiste benen zal worden overgenomen door de Tarot van Marseille, en door vele andere decks die hierna volgen.

De Boeddha op jongere leeftijd

De Boeddha op jongere leeftijd

De god Ganesha

In het Hindoeïsme worden goden en heiligen afgebeeld met slechts één voet op de grond om tot uitdrukking te brengen dat zij niet (langer) verbonden zijn met de dualiteit, maar geworteld zijn in de goddelijke eenheid.

Ook de zogenaamde ‘rijksappel’ (een bol/globe met een kruis erop) in de hand van de Keizer heeft, net als de scepter, zowel een wereldse als een spirituele betekenis. In de hand van een vorst staat staat de rijksappel voor een heerser (‘bezitter van de wereld’) die het christendom als dominante geloofsleer verspreidt. Esoterisch staat de aardbol met kruis voor het heersen van het spirituele over het materiële; voor meesterschap over het aardse/dierlijke.

De Tarot van Marseille

Bij alle decks die zijn verschenen onder de verzamelnaam ‘Tarot van Marseille’ is de Keizer en profil afgebeeld. Met deze lichaamshouding brengt hij het getal 4, het getal van de aarde, tot uitdrukking. Deze interpretatie wordt bevestigd door het extra getal 4 dat op sommige decks onder het Romeinse cijfer van de kaart (IIII) is geplaatst. De Keizer is de enige Marseille-tarotkaart met een dergelijke dubbele nummering.

De Tarot van Marseille,
versie Jean Noblet (circa 1650)

De Tarot van Marseille, versie Jean Dodal, met een extra 4 (1701-1705)

Een alchemistische illustratie van het Magnum Opus: koning (rood) en koningin (wit) zijn versmolten tot een androgyne figuur (rebis). De strakgetrokken riem om het verder naakte lichaam, en de scepter die geplaatst is in het kruis, symboliseren de sublimatie (geleiding naar de hogere chakra’s) van de seksuele energie.

De rijksappel is verplaatst naar de bovenkant van de scepter. Met zijn vrijgekomen hand houdt de Keizer zijn riem vast. Dit symboliseert meesterschap over zijn seksuele impulsen (de energie van de onderbuik): de tarot-Keizer is heer en meester over zijn dierlijke natuur. Het materiële (het getal 4) en het lichamelijke hebben geen vat op hem.

Een ander nieuw en opvallend detail is de rode veer aan de kroon van de Keizer. In combinatie met de overige symboliek is het aannemelijk dat deze veer staat voor een kundalini-ontwaken. Rood is de kleur van het eerste chakra, waar de kundalini verblijft. De veer verwijst naar, en heeft dezelfde symbolische betekenis als, de adelaar op de hoed van de Visconti-Keizer. Het thema van de rode veer zien we ook terug op drie kaarten van de Rider-Waite-Smith Tarot: de Dwaas, de Dood en de Zon.

Een alchemistische illustratie uit: Philosophia Hermetica, Federico Gualdi (ca. 1790). De alchemist staat, gekleed als een krijger, in het transformerende vuur van de kundalini. De zes bomen staan voor zijn zes chakra’s die worden uitgezuiverd. Naast hem staat de god Hermes met zijn staf de caduceus, het klassieke symbool voor een kundalini-ontwaken. Hermes brengt de rijksappel in zijn hand omhoog: een verwijzing naar de sublimatie (vergoddelijking) van de lagere (aardse) energieën.

Oswald Wirth Tarot

Oswald Wirth heeft zijn Keizer op een kubus met een adelaar geplaatst. In de alchemie staat een kubus symbool voor het aardse (de drie dimensies). Zowel de adelaar als het feit dat de Keizer op de kubus zit verwijzen naar zijn meesterschap over het aardse. De lyre op de adelaar is een attribuut van de Griekse zonnegod Apollo; een extra element om ons te bevestigen dat de Keizer staat voor de spirituele aspirant die het goddelijke heeft verwezenlijkt.

De zon en maan op de borst van de Keizer staan voor de dualiteit, die hij heeft overwonnen. De twee energiebanen die langs zijn wervelkolom stromen, en die de energetische blauwdruk vormen voor onze innerlijke dualiteit, zijn versmolten tot een eenheid.

Op de bovenkant van zijn scepter (symbool voor wervelkolom) is een fleur-de-lys, of ‘Franse lelie’, geplaatst; een esoterisch symbool voor de pijnappelklier.

Oswald Wirth Keizer (1889)

Een alchemistische illustratie van het proces van kundalini-ontwaken. De scepter met fleur-de-lys staat symbool voor de wervelkolom met bovenaan de pijnappelklier.

Château des Avenières

De Keizer in de kapel van Château des Avenières is een Egyptische versie van de Oswald Wirth-Keizer. De kubus is aan de voorkant verrijkt met 4 x 4 vierkantjes; een verwijzing naar de 4 elementen. De adelaar is vervangen voor een feniks, net als bij de Keizerin. Een element dat de algehele symboliek van spiritueel ontwaken benadrukt (een adelaar kan nog gezien worden als heraldiek).

De Keizer draagt een zogenaamde Pschent: een dubbele kroon die staat voor de vereniging van de twee deelgebieden Boven-Egypte en Beneden-Egypte. Volgens de geschiedschrijving hebben meerdere farao’s voor de taak gestaan om de twee helften van hun land te verenigen tot één koninkrijk.

Wie zich verdiept in de details van de geschiedenis van Egypte en bekend is met spirituele processen kan zich niet aan de indruk onttrekken dat de verhalen rond Boven- en Beneden-Egypte ook een symbolische laag bevatten. Deze twee rijken zouden ook kunnen staan voor de hogere (goddelijke) en lagere (dierlijke) natuur in de mens. In een kundalini-ontwaken is het de taak van de spirituele aspirant om beide naturen in zichzelf te verenigen. Veel wijst erop dat de innerlijke strijd die hiermee gepaard gaat, wordt verbeeld door de oorlog tussen de twee Egyptische deelgebieden.

De Keizer in mozaïek van Château des Avenières (1917)

De Pschent (midden) is samengesteld uit twee kronen: links de godin Wadjet met de rode kroon van Beneden-Egypte en rechts de godin Nekhbet met de witte kroon van Boven-Egypte.

Op de onderkant van de kroon zien we een zogenaamde uraeus: een gestileerde, opstaande, Egyptische cobra; symbool voor de ontwaakte kundalini-energie. Op deze plaats in het hoofd – ter hoogte van het zesde chakra – vindt de versmelting van de tegenstellingen plaatsvindt; ook de vereniging van de lagere en hogere natuur.

Rider-Waite-Smith Keizer

De RWS-Keizer is gekleed in rood. Dit is, zoals we zagen bij de bespreking van de voorgaande kaart, de Keizerin, een verwijzing naar het alchemistische koningspaar (rode koning en witte koningin) dat versmelt tijdens het Magnum Opus. De bergen op de achtergrond symboliseren een verruimd bewustzijn.

De ramskoppen op de troon hebben een dubbele betekenis. Waar de RWS-Keizerin verbonden is met de vrouwelijke energie van de planeet Venus, is de Keizer verbonden met de mannelijke energie van de planeet Mars. Het zodiac teken voor Mars is Ram.

De ram staat tevens symbool voor de dierlijke natuur die de Keizer heeft overwonnen. Dit wordt duidelijk als we twee andere tarot-Keizers die ook beinvloed zijn door de filosofiën van de occulte groepering The Golden Dawn, ernaast leggen (hieronder).

Bij de Classic Golden Dawn kaart ligt één voet van de Keizer op een ram. Bij de Builders of the Adytum kaart zit de Keizer op een kubus met een ramskop. Zowel staan als zitten op iets symboliseert meesterschap over datgene.

Rider-Waite-Smith Keizer (1909)

Classic Golden Dawn Tarot (2004)

Builders of the Adytum Tarot (circa 1950)

De Classic Golden Dawn-Keizer heeft tevens een scepter met bovenaan een ramskop. De betekenis hiervan is dat de dierlijke energie (van de lagere chakra’s) gesublimeerd is (naar de hogere chakra’s is gebracht).

De scepter van de RWS-Keizer zegt hetzelfde, met andere beelden. De RWS-scepter is een afgeleide van de Ankh, het Egyptishe symbool dat staat voor eeuwig leven. Een Ankh is een gestileerde weergave van de wervelkolom met bovenaan de pijnappelklier, vergelijkbaar met de caduceus. De Ankh-scepter van de RWS-Keizer is bovenop een van de ramskoppen geplaatst. De boodschap hiervan is dat de Keizer de dierlijke energieën van de onderbuik omhoog geleid heeft, via de wervelkolom, naar de pijnappelklier.

De Egyptische god Ptah met een Ankh op een Djed-pilaar (4e-3e eeuw v. Chr.)

Jezus als ‘Koning van het Heelal’, met de duivel, in de vorm van een draak, onder zijn voeten. Beeld en betekenis zijn vergelijkbaar met het ‘spirituele keizerschap’ van tarotkaart nummer 4. In de woorden van Jezus: “Mijn koningschap is niet van deze wereld…” (Joh. 18:36).

Thoth Tarot

De Thoth-Keizer kijkt opzij, naar de Thoth-Keizerin, met wie hij een paar vormt. Beide kaarten hebben een schild met een dubbelkoppige adelaar: het alchemistische symbool voor de versmelting van de tegenstellingen (keizer en keizerin).

Naast de Thoth-kaart zien we een bijzondere alchemistische illustratie waarop Jezus, in plaats van gekruisigd, is afgebeeld als dubbelkoppige adelaar…!

De Thoth-Keizer (1969)

Illustratie uit: Buch der Heiligen Dreifaltigkeit (15e eeuw)

Aleister Crowley heeft niet veel christelijke thema’s verwerkt in zijn deck. Rechtsonder op zijn Keizer zien we één van de uitzonderingen: het zegevierende Lam uit het boek Openbaring, met de visioenen van Johannes. Uit het volgende citaat kunnen we opmaken dat het Bijbelse Lam op deze kaart de tegenhanger is van de seksuele energie waar de ram voor staat:

1En ik zag, en zie, het Lam stond op de berg Sion, en bij Hem honderdvierenveertigduizend mensen met op hun voorhoofd de Naam van Zijn Vader geschreven….
4Zij zijn het die niet met vrouwen bevlekt zijn, want zij zijn maagden. Dezen zijn het die het Lam volgen waar Het ook naartoe gaat. Dezen zijn gekocht uit de mensen, als eerstelingen voor God en het Lam.
(Openbaring 14:1 en 4)

‘Mensen met op hun voorhoofd de Naam van Zijn Vader geschreven’, zijn degenen die het heilige huwelijk ter hoogte van het zesde chakra hebben voltooid. ‘Zij zijn maagden…’. Duidelijker kan het bijna niet!

Het getal 144.000 is ook betekenisvol. De som van de ‘bloemblaadjes’ van de eerste zes hoofdchakra’s is 144 (4+6+10+12+16+96). Het aantal bloemblaadjes van het zevende chakra is een symbolisch groot getal: 1000. Honderdvierenveertigduizend verwijst naar het volledig geopend zijn van alle chakra’s na een voltooid kundalini-ontwaken.

Volgens Aleister Crowley drukt zijn Keizer met zijn lichaamshouding het alchemistische symbool voor zwavel uit (een driehoek met een kruis eronder). Zwavel is één van de drie primaire elementen die betrokken zijn bij het Magnum Opus.

Een ingekleurde gravure van Giovanni Lacinio, uit 1714, van het Magnum Opus, met veel elementen die we ook terugzien op de diverse Keizer-kaarten door de eeuwen heen. Op de boomstam (wervelkolom) staan de symbolen van de drie primaire alchemistische elementen: zout, zwavel en kwik. De twee leeuwen staan voor de dierlijke energieën die, gesublimeerd (de vleugels), de krachten leveren om het proces van Godsrealisatie tot stand te brengen. Boven de leeuwen staan de symbolen voor de vier elementen: vuur, aarde, water, en lucht. De globe met kruis (rijksappel), bovenop de boomstam, staat voor het overwinnen van de materie (vier elementen) en het dierlijke (de leeuwen). De zon en de maan, bovenaan de illustratie, staan voor de dualiteit. Deze zon en maan zijn ook klein afgebeeld in de globe: de dualiteit is versmolten tot een eenheid. De witte adelaar symboliseert het voltooide proces.

Conclusie

De Keizer vormt samen met kaart nummer drie, de Keizerin, het alchemistische paar dat versmelt tijdens het Magnum Opus. Ook staat de tarot-Keizer voor de mens in wie dit heilige huwelijk heeft plaatsgevonden: voor de spirituele aspirant die meesterschap heeft verworven over de materie en zijn dierlijke driften.

Zijn kroon en scepter zijn hem niet komen aanwaaien. Hij heeft hiervoor een langdurig en pijnlijk proces van zuivering en onthechting moeten doorlopen. Op de gravure van Sabine Stuart de Chevalier, uit 1781 (rechts), zien we deze moeizame weg van de alchemist naar het ‘spirituele keizerschap’ in prachtige beelden.

De monnikspij van de alchemist staat voor zijn leefwijze. Links zien we hem bedroefd, omdat al zijn inspanningen geen succes lijken te boeken. Zijn enorme boekenkast staat voor de kennis en wijsheid die hij heeft vergaard. Op de achtergrond zien we een doolhof als symbool voor zijn zoektocht in het duister. Maar dan wordt hij alsnog verrast met een goddelijk bezoek. De vrouw staat voor ‘God de Moeder’ (Sophia, de kundalini, de Shekinah, etc.). De kroon en scepter die zij hem aanbiedt weigert hij impulsief; tekenend voor zijn nederigheid en bescheidenheid. De boom met vruchten is een metafoor voor een voltooid kundalini-ontwaken. Op de orgelpijpen achter hem staan de symbolen van de zeven klassieke planeten. Deze staan voor de zeven chakra’s van de alchemist die volledig geactiveerd zijn. In de glazen kolf (symbool voor de alchemist zelf), links op de voorgrond, zien we de rode koning en witte koningin, die in hem verenigd zijn. Op de rand van de schouw, boven zijn hoofd, staan de symbolen voor de vier elementen: hij heeft de materie overwonnen.

Tarot of the New Vision
(© Lo Scarabeo, 2003)

Dit deck brengt in beeld wat je ziet als je de Rider-Waite kaarten 180 graden draait. De schildpad achter de troon van de Keizer staat voor het geduld en het doorzettingsvermogen die nodig zijn om het spirituele keizerschap te bereiken. Een schildpad die zijn kop en poten naar binnen trekt is tevens een bekende metafoor voor meditatie (het terugtrekken van de vijf zintuigen uit de buitenwereld). Lo Scarabeo voegt hier zelf nog aan toe